Thứ tư, 24/04/2019 11:03 (GMT +7)

| Hà Nội 34°C /57%

DỮ LIỆU
Phật Giáo
Thứ ba, 31/12/2013, 08:20 AM

Vẻ đẹp nguyên thủy của chùa Hang (Hòa Bình)

Cái tên “Văn Quang Động” ở đây rất có ý nghĩa, có thể cô đọng như sau: Tự nhiên đã bao dung với văn hóa. Văn hóa nương tựa vào tự nhiên. Từ đó, hình thành nên quần thể chùa Hang đã được xếp hạng di tích lịch sử ngày nay.

Một chiếc chuông cổ đã được giới khảo cổ học Việt Nam tìm thấy và xác định có từ thời Cảnh Hưng, tức thời vua Lê Hiển Tông trị vì (1740-1786).

Chiếc chuông là bằng chứng cho thấy, vào thế kỷ 18 Hang Chùa đã được khai thác, hang được biến thành chùa bởi những vị tu hành đạo cao, đức trọng. Đó cũng chính là chùa Hang nơi xã Yên Trị, huyện Yên Thuỷ, tỉnh Hòa Bình ngày nay. Giáo sư Sử học Lê Văn Lan cho biết.

Khoảng sân trước cổng chính nhà chùa



Giếng Tam Linh. Giếng nước xưa ngay khoảng sân trước cổng chính nhà chùa từng quanh năm đầy nước, theo nguồn nước tự nhiên trong lòng núi...

Càng về trưa, trời lại thêm ấm áp. Nắng rải khắp các nẻo đường, phủ vàng vùng núi đồi lân cận nhìn từ lưng chừng núi Chùa Hang. Từ dưới sân chùa trước cổng chính, qua từng nấc thang đá lên tới “sân” chùa, nắng len lỏi qua tán cây lấp lánh mỗi bước chân người về với chùa Hang một sáng thứ 7 cuối tuần.

Hai bên hành lang lối cầu thang đá nhân tạo dẫn lên chùa chính, qua chừng 20-30 bậc thang, cây cối um tùm, lác đác đá chen chân nâng đỡ những cây nguyên sinh tán lá bạc sắc thời gian.

Toàn cảnh không gian núi chùa Hang nhìn từ "Hang Một"

Qua những nấc thang cuối, một khuôn viên bán sơn với vách núi to sừng sững ngay trước mặt. Chếch tầm mắt ngay phía bên phải là Cửa Đức Ông, theo lối đi bên phải cách Cửa Đức Ông vài chục mét là gian Thờ Mẫu. Phía bên trái lối lên chính, đi chừng mấy chục bước chân, khuất tầm mắt sau sườn núi đá là gian Chính điện Tam Bảo. Ngay sát hông gian Chính điện là gian thờ Chúa (thờ Tam Vị Chúa Mường). Tất cả đều ở… trong hang.

Những vòm hang núi tự nhiên đã tồn tại hàng trăm năm nay. Dễ thấy trong từng hang, như nơi gian thờ Tam Vị Chúa Mường, những nét nguyên sơ của thạch nhũ tự nhiên, với kiến trúc nguyên bản thiên nhiên tạo khá đẹp mắt.

Giáo sư Sử học Lê Văn Lan

Cũng theo Giáo sư Sử học Lê Văn Lan: “Không khó để thấy dấu vết của người nguyên thủy từng có mặt nơi này, cách đây ít cũng 10 ngàn năm về trước. Những nghiên cứu khảo cổ của chúng tôi cho thấy, người nguyên thủy từng sinh sống ở những hang nơi nhà chùa khi nay. Một vài dấu tích đặc trưng khai thác được, cho thấy thực phẩm chính họ sử dụng trong bữa ăn hàng ngày là ốc, loài sinh vật sống ở các nguồn suối quanh thung lũng ở đây.

Rất nhiều vỏ ốc, từ hai loại chủ yếu là ốc Dài và ốc Tròn. Những vỏ ốc để lại, trải qua hàng trăm, hàng ngàn năm trở thành những tầng văn hóa khảo cổ học, đã vôi hóa, và dần trở thành hóa thạch. Bên cạnh đó, chúng tôi cũng tìm thấy không ít những dụng cụ sinh hoạt thô sơ, là những vật chứng cho thấy một tầng văn hóa đầu tiên của người xưa tại nơi đây.

Đến thời Trung cổ, những tao nhân mặc khách, những nhà tu hành đức hạnh vân du khắp mọi nơi đã đặt chân đến nơi này. Và sớm nhất, những tư liệu để lại, chúng ta có được chiếc chuông cổ từ thời Cảnh Hưng - thời vua Lê Hiển Tông. Chuông cổ ghi rõ “Niên hiệu Cảnh Hưng”, là bằng chứng cho thấy Hang Chùa sớm được khai thác từ những vị tu hành vân du đến nơi đây. Hang từ đó có tên rất đẹp là: Văn Quang Động!

Một phần Văn tự cổ trên vách đá trước thềm Tam Bảo, hàng chữ nghĩa tiếng Việt là "Văn Quang Động"

“Văn Quang”, là ánh sáng từ văn hóa, văn minh, văn học… Ánh sáng từ văn minh, văn học này khi được đặt tên thành địa danh của cái “Động” (tức là hang), trở thành ba chữ “Văn Quang Động”. Đó là, văn hóa đã hòa nhập làm cho thăng hoa, làm cho đẹp đẽ thêm những giá trị tự nhiên vốn là hoang vu và vẫn là nguyên thủy từ thời một vạn năm trước”.

Cái tên “Văn Quang Động” ở đây rất có ý nghĩa là như vậy. Hay, chúng ta có thể cô đọng như sau: Tự nhiên đã bao dung với văn hóa. Văn hóa nương tựa vào tự nhiên. Từ đó, hình thành nên quần thể chùa Hang đã được xếp hạng di tích lịch sử ngày nay. Giáo sư Lan nhấn mạnh.

Những hình ảnh vẻ đẹp nguyên thủy chùa Hang xã Yên Trị, huyện Yên Thuỷ, tỉnh Hòa Bình:



Gian Chính điện Tam Bảo

Văn tự cổ trên vách đá trước thềm Tam Bảo

Góc đỉnh mái mặt trước gian Tam Bảo



Cửa đức Ông





Gian thờ Mẫu









Toàn cảnh nhìn từ bên trong gian thờ Tam Vị Chúa Mường

Cầu thang đá dẫn lên chùa nhìn từ dưới lên...

...và nhìn từ trên xuống.

Ngọn núi thiêng hùng vĩ sừng sững mờ ảo như cây thần bút tỏa ánh hào quang. Núi có động gọi là động Văn Quang, động có chùa Thanh Lam thờ Phật và đền thờ Thổ thần. Động có muôn vàn thạch nhũ, thạch nhũ nào cũng đẹp linh lung, kỳ ảo. Có đề bài thơ dịch nghĩa là:
Đây động Văn Quang giữa hùng quan
Ngàn đồi muôn núi tỏa hòa quang
Bên chùa, bên động ngời ánh phúc
Đặt bút đề thơ tựa núi non.

Trong hai cuộc kháng chiến chống Pháp và Mỹ (1955-1975), động này là nơi đặt cơ sở chỉ huy, cất giấu kho bạc và vũ khí trang bị của quân đội, góp phần vào chiến thắng chung của cả nước.

… (* trích dẫn nội dung từ bia đá giới thiệu đặt trước cổng lối chính dẫn lên chùa bên tay trái. Người viết có chút biên tập lại, mong Bạn đọc từng thực tế thăm quan chùa Hang, đã biết nội dung từ bia đá hoan hỷ đón nhận).




Nét đẹp tự nhiên của "Cây trong đá"
Phật Giáo

TIN LIÊN QUAN

Tượng Phật Bà Quan Âm mang ý nghĩa gì?

Tượng Phật Bà Quan Âm mang ý nghĩa gì?

HomeAZ 23/09/2020, 17:20

Tượng Phật Bà Quan Âm ngày nay được điêu khắc dưới nhiều hình dạng khác nhau như: mẫu tượng gỗ Quan Âm bồ tát với Rồng, gậy như ý, bình cam lộ,…Mỗi hình dáng Phật đều mang nét đẹp độc đáo và ý nghĩa riêng nhưng chung quy lại là đem đến sự tích cực cho gia chủ.

Bức tượng trả lại từ người cựu binh Mỹ và ý niệm hóa giải

Ảnh 10:52 27/09/2020

Bức tượng “lưu lạc” đúng 50 năm. Trong khoảng thời gian đó có gần bốn mươi năm là dằng dặc ám ảnh chiến tranh của người cựu binh Mỹ Muller và hơn mười năm ông Anderson day dứt thực hiện nguyện vọng sau cùng của bạn.

Bảy thái độ của người biết sống

Ảnh 09:59 27/09/2020

Cái tâm của một người là cái rất quan trọng, vì nó sẽ nói lên tất cả về cách sống của họ đối với bạn và mọi người chung quanh.

Nhiều Phật tử bức xúc về việc hình ảnh Đức Phật bị đem ra vẽ biếm họa

Ảnh 08:44 27/09/2020

Mới đây, Ban Biên tập Phatgiao.org.vn đã nhận được email của một số Phật tử phản ánh, có ý kiến về việc sử dụng hình ảnh Đức Phật để vẽ tranh biếm họa của 'Tuổi Trẻ Cười" - phụ trương của nhật báo Tuổi Trẻ.

Chùa Đức Quang mang niềm vui Trung thu đến với vùng đất Tây Đô

Ảnh 08:00 27/09/2020

Những chiếc đèn lồng nhỏ, những chiếc bánh Trung thu và cả những quyển tập vở mới là những chất liệu cuộc sống đầy tình thương mà phái đoàn từ thiện mang đến cho các em học sinh nơi vùng đất Tây Đô này.

Từ điển Phật học

Phật Giáo
Phật Giáo