450
Có một “chùa Bà Đanh” khác giữa lòng Hà Nội
Nằm sâu trong ngõ 199 Thụy Khuê, chùa Châu Lâm ngày nay còn được biết đến với tên gọi Bà Đanh. Chùa được đặt theo tên một người phụ nữ có công xây dựng chùa. Đến nay, tấm bia Bà Đanh tự vẫn còn được lưu giữ tại đây.
> 'Vắng tanh như chùa Bà Đanh' nghĩa là gì?
Ngôi chùa cũng gắn liền với thành ngữ "Vắng tanh như chùa Bà Đanh"
Chùa Bà Đanh còn được biết đến với cái tên chùa Châu Lâm hay chùa Phúc Châu, một trong số ít những ngôi chùa ở Hà Nội còn giữ được nét đặc trưng của chùa làng thuở xưa, được xem như một điểm hẹn văn hóa, tinh thần cho những ai muốn tìm về chốn thanh tịnh. Ảnh: ZingNews
Chùa Bà Đanh còn được biết đến với cái tên chùa Châu Lâm hay chùa Phúc Châu, một trong số ít những ngôi chùa ở Hà Nội còn giữ được nét đặc trưng của chùa làng thuở xưa, được xem như một điểm hẹn văn hóa, tinh thần cho những ai muốn tìm về chốn thanh tịnh. Ngồi chùa nằm sâu trong ngõ 199 làng Thụy Chương nay thuộc phường Thụy Khuê, quận Tây Hồ.
Chùa được xây dựng năm 1497 và được tu sửa lần đầu vào năm 1889. Tương truyền, sau khi vua Lê Thánh Tông đi dẹp quân Chiêm Thành, có đưa về rất nhiều tù binh. Thời điểm đó nhà vua cho xây dựng Châu Lâm Viện (viện tu dưỡng Châu Lâm) để phục vụ cho quá trình cải tạo của các tù nhân. Cùng với đó, ông cũng cho xây một ngôi chùa lấy tên trùng với tên Viện tu dưỡng để các tù nhân có thể thờ tự cho tâm thực sự thanh tịnh.
Năm 1907, phần do xuống cấp, phần vì địa phận của chùa được lấy để xây dựng trường Chu Văn An nên chùa được dời về chùa Phúc Lâm ở Thụy Khuê. Từ đó, tên chùa được lấy chữ “Phúc” trong “Phúc Lâm” và chữ “Châu” trong “Châu Lâm” ghép thành “Phúc Châu”, đây chính là tên thật của ngôi chùa ở vị trí hiện tại.
Chùa Bà Đanh vắng vẻ, thanh tịnh. Ảnh: ZingNews
Còn về phần tên gọi Bà Đanh, thì đây là tên Nôm của chùa được đặt dựa theo tên của một người phụ nữ có công xây dựng chùa. Chùa thờ Phật và thờ Mẫu, Sư Tổ của các dòng sư môn để cầu phúc cho dân làng.
Đặc biệt nhiều người cũng cho rằng, câu thành ngữ 'Vắng tanh như chùa Bà Đanh' cũng gắn liền với ngôi chùa. Lý giải câu thành ngữ “vắng như chùa Bà Đanh”, Trưởng ban quản lý Di tích đền, chùa Thụy Khuê, quận Tây Hồ, Hà Nội) cho biết: “Sở dĩ có câu thành ngữ như vậy vì Bà Đanh là người có công xây dựng lên ngôi chùa này và trước kia nơi đây toàn ruộng, đồng chứ không có nhà cửa gì nên người dân thường ví vắng như chùa Bà Đanh”. Tuy nhiên giờ đây, ít người biết đến tên gọi "chùa Bà Đanh" trừ những vị cao niên sống trong chùa. Hiện nay, trong khuôn viên trong chùa vẫn còn những tấm bia cổ với tên "Bà Đanh tự".
Chùa Bà Đanh yên bình giữa lòng Hà Nội
Giữa lòng Thủ đô náo nhiệt, chùa Bà Đanh nằm lặng lẽ trong con ngõ nhỏ của phố Thụy Khuê. Ảnh: ZingNews
Giữa lòng Thủ đô náo nhiệt, chùa Bà Đanh nằm lặng lẽ và yên bình trong con ngõ nhỏ của phố Thụy Khuê. Không ồn ào, không tấp nập chư khách thập phương đến hành lễ. Với vai trò là chứng tích lịch sử, chùa vẫn tồn tại như một điểm hẹn văn hóa tinh thần đối với người dân nơi đây. Trong khuôn viên chùa có vườn cây, ao cá, hàng gạch đỏ, có cả đất trồng rau… những chi tiết gợi về những ký ức xa xưa của rất nhiều người.
Khuôn viên chùa Bà Đanh hiện tại có tổng diện tích khoảng hơn 4000 m2, tiêu biểu cho kiến trúc cổ với chất liệu gỗ truyền thống. Nếu đi thẳng từ ngõ 199 Thụy Khuê vào trong khoảng 50m sẽ thấy cổng chính của chùa, tuy đã cũ nhưng vẫn còn chắc chắn. Màu sơn vàng trên trụ cổng đã nhạt đi nhiều, nhưng biển đề “Chùa Châu Lâm” màu vàng đậm nổi bật trên nền đỏ vẫn còn rất rõ. Trong chùa có ao lớn, vườn rau, gợi không gian yên bình.
Khuôn viên trong chùa vẫn còn những tấm bia cổ với tên "Bà Đanh tự".
Trông coi và quản lý ngôi chùa hiện tại có sư thầy Thích Đàm Chỉnh, năm nay đã gần 90 tuổi, mắt nhìn không còn tinh, tai nghe cũng không còn rõ, nhưng thầy vẫn tự tay làm nhiều việc ở chùa. Khi thì xới đất trồng rau, khi thì quét sân quét nhà, thay lễ, mở đóng cổng chùa…
Cũng bởi vị trí của chùa nằm sâu trong con ngõ nhỏ, ít người biết đến. Phần nữa, theo một số người dân sống ở gần chùa thì do sư thầy trụ trì tuổi đã cao, việc quản lý tài sản, hiện vật và trông coi khá vất vả nên thường hay khóa cổng chùa để tránh trộm cắp. Đây cũng là lý do mà chùa ngày một trở nên vắng vẻ.
Sư thầy Thích Đàm Chỉnh tu hành trong chùa Bà Đanh từ nhỏ, giờ đây, hàng ngày vẫn làm công việc quét dọn. Hiện có 3 nhà sư tuổi cao trông coi chùa. Ảnh: Zing News
Tuy nhiên, đây vẫn là nơi vãn cảnh, hành lễ quen thuộc của những Phật tử thân quen, thường xuyên ghé tới, không gian tĩnh mịch của chùa đã mang đến sự thư thái cho khách vãn cảnh và dâng hương.
CÙNG NHAU XIỂN DƯƠNG ĐẠO PHẬT
Tuân theo truyền thống Phật giáo, chúng tôi cung cấp tài liệu giáo dục Phật giáo phi lợi nhuận. Khả năng duy trì và mở rộng dự án của chúng tôi hoàn toàn phụ thuộc vào sự hỗ trợ của bạn. Nếu thấy tài liệu của chúng tôi hữu ích, hãy cân nhắc quyên góp một lần hoặc hàng tháng.
STK: 117 002 777 568
Ngân hàng Công thương Việt Nam
(Nội dung: Họ tên + tài thí Xiển dương Đạo Pháp)
TIN LIÊN QUAN
Dành cho bạn
Ngôi cổ tự gần 900 năm tuổi gắn với huyền thoại Thiền sư Từ Đạo Hạnh
Chùa Việt
10:29 04/06/2026
Không chỉ nổi tiếng với kiến trúc cổ kính, chùa Láng còn gắn với nhiều truyền thuyết về vị Thiền sư từng được dân gian tôn vào hàng thánh bất tử của người Việt.
Đại Ân tự: Ngôi chùa Việt giữa đất nước hoa anh đào
Chùa Việt
18:01 02/06/2026
Giữa Tokyo hiện đại với những đoàn tàu lao đi như dòng chảy thời gian, có một nơi mà chỉ cần bước qua cánh cổng, người Việt đã có cảm giác như vừa trở về quê nhà. Đó là Chùa Đại Ân - ngôi chùa Việt Nam đầu tiên tại thủ đô Nhật Bản.
Ngôi chùa ở Sài Gòn hơn 30 năm cưu mang trẻ mồ côi, khuyết tật
Chùa Việt
17:55 28/05/2026
Đến chùa Kỳ Quang 2 ở số 154/4A đường Lê Hoàng Phái, phường 17, quận Gò Vấp (cũ), TP.Hồ Chí Minh vào buổi sáng tinh mơ của ngày cuối tuần, tôi nhặt về rất nhiều bình an.
Khám phá ngôi chùa được mẹ vua Gia Long trùng tu
Chùa Việt
12:40 27/05/2026
Chùa Báo Quốc nằm trên núi Hàm Long từng được Hiếu Khang Hoàng Thái hậu, mẹ vua Gia Long, cho trùng tu sau khi chùa xuống cấp, hoang tàn.
