450
Về thăm chùa Ngô Xá, ngôi cổ tự lưu giữ bảo vật quốc gia ở Nam Định
Chùa Ngô Xá tọa lạc tại chân núi Chương Sơn, huyện Ý Yên, tỉnh Nam Định xây dựng từ thời nhà Lý với nhiều giai thoại nổi tiếng, ngôi chùa hiện đang lưu giữ bảo vật quốc gia có cách đây gần 1.000 năm.
Chùa Ngô Xá (hay còn gọi chùa Phi Lai) tọa lạc tại chân núi Chương Sơn, thôn Ngô Xá, xã Yên Lợi, huyện Yên Ninh một ngọn núi đã gắn liền với lịch sử và sự phát triển của ngôi chùa giữa nơi vùng quê yên ấm và thanh bình.
Chùa Ngô Xá được khởi dựng từ thời nhà Lý, dưới triều vua Lý Nhân Tông (1072-1127). Ban đầu, chùa nằm trên đỉnh núi. Theo văn bia niên đại Cảnh Trị thứ 8 (1670) tại chùa Ngô Xá cho biết: “Đầu triều Lý có ba bà Hoàng hậu xây chùa thờ Phật, xung quanh có 8 tòa nằm ở trên đỉnh núi. Trung tuần tháng 2 năm Đinh Hợi (1107) nhà vua ngự tới thăm chùa này”.
Sau khi quân Minh xâm lược, chúng đã phá hủy toàn bộ công trình kiến trúc chùa và tháp Chương Sơn chỉ còn có tượng phật bằng đá ở tầng thứ hai giữa đỉnh núi. Trải qua các thời kỳ lịch sử, di tích đã được trùng tu, tôn tạo nhiều lần.
Lần đầu được tiến hành vào những năm 1667-1669, dưới thời Chúa Trịnh Tùng, do Vương Phủ Thị Nội là Lương Thị Ngọc Vinh cùng chị gái góp tiền xây dựng lại. Khi ấy, ngôi chùa gồm các hạng mục công trình: thượng điện, thiêu hương và bái đường. Các hạng mục đều được làm bằng gỗ lim, mái lợp ngói nam, chạm trổ rất tinh xảo. Công trình được xây trong ba năm thì hoàn thành (1667-1669).
Tiếp đó, vào năm 1757, 6 gian chùa được tu sửa nhờ công quả của vợ chồng ông Trần Thiết Cần và vợ là bà Ngô Thị Dậu. Đến thời Nguyễn, thiền sư Thiềm Quang (quê Thiêm Lộc, nay là xã Yên Chính) về tu hành, đã “cho tu sửa lại Tiền đường, Hậu điện và mời thợ về tô son thếp vàng lại tượng pháp” và di chuyển ngôi chùa từ trên đỉnh núi xuống phía Nam sườn núi như hiện nay.
Một di tích có bề dày lịch sử như vậy, nhưng kể từ khi sư tổ của chùa tham gia hoạt động cách mạng, và bị giặc Pháp đánh bị trọng thương rồi sau đó viên tịch tại đây vào năm 1948 thì chùa không có nhà sư tiếp quản trụ trì. Dân làng phải cắt cử người ra trông coi chùa. Năm 2005, Ban trị sự Phật giáo tỉnh Nam Định (Ban trị sự GHPGVN tỉnh Nam Định) đã công cử đại đức Thích Giác Vũ - Phó Trụ trì chùa Vọng Cung TP Nam Định về đây trụ trì và phục vụ tín ngưỡng cho nhân dân.
Sau khi nhận chùa, sư trụ trì cùng với dân làng đã xây dựng tổ đường (năm 2006), xây tháp tổ và tượng quan âm bồ tát (năm 2007), xây nhà khách (2008), xây cổng tam quan (năm 2010), xây dựng nhà mẫu (năm 2012), tu bổ chùa chính, nhưng vẫn giữ nguyên kiến trúc cổ…
Ghi nhận của phóng viên Gia đình và Xã hội, chùa chính được dựng ở sảnh chính bằng gỗ lim, ngói cổ. Trước cửa chùa là hàng cây cảnh từ lâu đời. Chùa có niên đại từ thời nhà Lý.
Bên cạnh chùa là căn nhà thờ tổ đường.
Ngay cạnh chùa là các tấm bia đá khắc bằng chữ nôm.
Nằm trong khuôn viên chùa có ngôi đình cổ của làng. Theo người dân đình hiện nhiều hạng mục đã xuống cấp, đang trong thời gian đợi sửa lại.
Phía bên cạnh đình là một ngôi nhà thờ mẫu. Người dân cho biết, hiện trụ trì chàu đang xin các cấp có thẩm quyền tu sửa, phục hồi lại hiện trạng của chùa. Vì trước kia nhiều hạng mục xuống cấp phải cắt đi xây dựng lại.
CÙNG NHAU XIỂN DƯƠNG ĐẠO PHẬT
Tuân theo truyền thống Phật giáo, chúng tôi cung cấp tài liệu giáo dục Phật giáo phi lợi nhuận. Khả năng duy trì và mở rộng dự án của chúng tôi hoàn toàn phụ thuộc vào sự hỗ trợ của bạn. Nếu thấy tài liệu của chúng tôi hữu ích, hãy cân nhắc quyên góp một lần hoặc hàng tháng.
STK: 117 002 777 568
Ngân hàng Công thương Việt Nam
(Nội dung: Họ tên + tài thí Xiển dương Đạo Pháp)
TIN LIÊN QUAN
Dành cho bạn
Về Hải Phòng thăm ngôi chùa ngàn năm tuổi còn mãi với thời gian
Chùa Việt
10:22 15/05/2026
Chùa Hàng, tên đầy đủ là chùa Dư Hàng (tên chữ là Phúc Lâm Tự) là một ngôi chùa cổ, trước thuộc xã Dư Hàng Kênh, huyện An Dương; nay thuộc địa bàn phường Lê Chân, thành phố Hải Phòng.
Ngôi chùa mang tên Tây Tạng ở đất Thủ
Chùa Việt
19:10 12/05/2026
Thành phố Thủ Dầu Một của tỉnh Bình Dương (cũ) cách trung tâm TP.Hồ Chí Minh khoảng 30km. Chùa Tây Tạng - Tây Tạng tự tọa lạc trên đường Thích Quảng Đức, phường Thủ Dầu Một, TP.Hồ Chí Minh.
Chùa Trầm: Nơi tìm về với thiên nhiên và cội nguồn văn hóa
Chùa Việt
08:41 11/05/2026
Nằm cách trung tâm Thành phố Hà Nội khoảng 20km, khu di tích lịch sử-văn hóa chùa Trầm từ lâu đã trở thành một quần thể thắng cảnh độc đáo, gắn liền với chiều sâu văn hóa và những dấu mốc quan trọng của lịch sử cách mạng Việt Nam.
Chùa Phước Quang: Ngôi Ni tự đầu tiên trên đất Phước Đồng
Chùa Việt
09:22 07/05/2026
Ngay từ năm đầu của thế kỷ XXI, trên mảnh đất khô cằn sỏi đá ở vùng heo hút rừng rú thuộc vùng Đồng Bò xưa, sau này được đặt tên là thôn Phước Thượng-xã Phước Đồng, đã xuất hiện một Tịnh thất của một Ni trưởng từ ngoài phố thị lao xao náo nhiệt vào đây kiến lập.
Xem thêm
