Thứ, 21/10/2019, 10:01 AM

Lạy Phật theo cách 'ngũ thể đầu địa' là thể hiện lòng tôn kính nhất

Ngày xưa khi đức Phật còn sống, các đệ tử thường cúi xuống hôn chân Phật và đặt trán mình lên đó để tỏ lòng tôn kính và biết ơn. Ngày nay chúng ta thờ hình tượng đức Phật, lễ lạy bằng cách để đầu, mình, tay, chân chạm sát đất để tỏ lòng tôn kính.

>>Phật tử có thể đọc thêm loạt bài về Lời Phật dạy 

Bài liên quan

Lạy Phật theo cách “ngũ thể đầu địa” là thể hiện lòng tôn kính nhất. Ngũ thể đầu địa có nghĩa là năm vóc (đầu, hai tay và hai chân) gieo sát đất. Trước hết, quỳ gối bên phải (gồm toàn bộ gối, cẳng chân và mu bàn chân) sát đất, kế đến là gối bên trái, rồi đến hai khuỷu tay sát đất, hai bàn tay ngửa ra duỗi thẳng quá trán, sau cùng là đỉnh đầu đặt sát đất, giữ yên một lúc, như thế gọi là một lạy.  Động tác này biểu thị cho việc hai tay người lạy nâng bàn chân của Thế Tôn cung kính đảnh lễ. 

Trong Kinh Pháp Bảo Đàn nơi phẩm Cơ duyên có đoạn viết rằng: “Có 1 vị Tăng tên là Pháp Đạt, người ở Hồng Châu, xuất gia lúc 7 tuổi, thường tụng Kinh Pháp Hoa, đến lễ tổ mà đầu không sát đất, Tổ mới quở rằng: “Lễ mà đầu không sát đất chi bằng đừng lễ, trong tâm ông ắt có một vật, vậy ông chứa chấp sự nghiệp gì?". Pháp Đạt thưa: Tôi tụng Kinh Pháp Hoa đã đến ba ngàn bộ. Tổ bảo: “ Nếu ông tụng đến muôn bộ, được cái ý Kinh mà chẳng cho rằng hơn, ắt cùng với ta sánh vai, nay ông mang sự nghiệp này, trọn không biết lỗi, nghe ta nói kệ:

“Lễ vốn chặt cờ mạng

Sao đầu không sát đất

Có ngã tội liền sanh

Quên công phước vô tỷ…”

Ngài Pháp Đạt sau hối hận tạ lỗi với Tổ thưa rằng …. “Từ nay về sau con sẽ khiêm cung với tất cả mọi người” ….

Cách lạy “ngũ thể đầu địa” còn gọi là “đầu diện tiếp túc quy mạng lễ” (đầu mặt chạm chân Thế Tôn cung kính lễ lạy). Như vậy, cách lạy mà bạn mô tả “trán cúi chạm xuống đất, còn hai bàn tay ngửa đưa ra phía trước trán” là đúng với cách lạy “ngũ thể đầu địa”.

Lạy Phật theo cách 'ngũ thể đầu địa' là thể hiện lòng tôn kính nhất 1

Lạy Phật theo cách “ngũ thể đầu địa” là thể hiện lòng tôn kính nhất. Ảnh: Internet

Bài liên quan

Một điều cần lưu tâm là “đầu đặt sát đất, giữ yên một lúc”. Việc cúi lạy rồi “giữ yên một lúc” là rất cần thiết vì không chỉ thân mà cả tâm đều cung kính lễ. Do đó, cần một khoảng thời gian để dốc hết tâm tư cung kính lễ lạy Phật. Lạy Phật nên chậm rãi, thong thả mới trang nghiêm và thành kính. Nên, những ai “cúi đầu lạy xuống, giữ lại một lúc” là đúng với quy cách lạy “ngũ thể đầu địa”.

Theo Hoa nghiêm kinh tùy sớ diễn nghĩa sao, khi kính lễ Tam bảo năm vóc gieo sát đất có ý nghĩa nhiếp phục sự kiêu mạn và tỏ lòng thành kính: 

1. Khi gối bên phải sát đất nguyện cho chúng sanh được đạo chánh giác. 

2. Khi gối bên trái sát đất, nguyện cho chúng sanh không khởi tà kiến ngoại đạo, tất cả đều an trụ trong đạo chánh giác. 

3. Khi tay phải sát đất, nguyện như Thế Tôn ngồi tòa kim cương, đại địa rúng động, hiện bày tướng lành, chứng nhập đại Bồ-đề. 

4. Khi tay trái sát đất, nguyện cho chúng sanh xa lìa ngoại đạo, khiến họ vào chánh đạo. 

5. Khi đỉnh đầu sát đất, nguyện cho chúng sanh lìa tâm kiêu mạn, đều được thành tựu vô kiến đỉnh tướng.

Lạy Phật theo cách 'ngũ thể đầu địa' là thể hiện lòng tôn kính nhất 2

Vì lòng thành kính đối với Phật, ta có thể lạy bao nhiêu cũng được để tỏ lòng tôn kính và xả bỏ tâm cống cao ngã mạn. Ảnh: Internet

Quy định là lạy 3 cái, đó là lễ lạy Tam bảo tức Phật bảo, Pháp bảo và Tăng bảo. Nhưng thật ra, vì lòng thành kính đối với Phật, ta có thể lạy bao nhiêu cũng được để tỏ lòng tôn kính và xả bỏ tâm cống cao ngã mạn. Nhưng với người bệnh hoạn, hoặc già yếu không lạy được đúng phép thì cũng không có tội, miễn sao giữ tâm thành kính hướng về Phật là tốt.

gg follow

CÙNG NHAU XIỂN DƯƠNG ĐẠO PHẬT

Tuân theo truyền thống Phật giáo, chúng tôi cung cấp tài liệu giáo dục Phật giáo phi lợi nhuận. Khả năng duy trì và mở rộng dự án của chúng tôi hoàn toàn phụ thuộc vào sự hỗ trợ của bạn. Nếu thấy tài liệu của chúng tôi hữu ích, hãy cân nhắc quyên góp một lần hoặc hàng tháng.

STK: 117 002 777 568

Ngân hàng Công thương Việt Nam

(Nội dung: Họ tên + tài thí Xiển dương Đạo Pháp)

Nghi thức tắm Phật

Kiến thức 08:00 20/05/2026

Tắm Phật (dâng nước cúng dường tắm Phật) là nghi thức truyền thống, có ý nghĩa vô cùng thiêng liêng trong ngày lễ Phật đản.

Vesak và ánh sáng tỉnh thức trong thời đại mạng xã hội

Kiến thức 08:47 19/05/2026

Chưa bao giờ con người kết nối với nhau dễ như hôm nay. Nhưng cũng chưa bao giờ người ta dễ cô đơn, nóng giận và kiệt sức đến thế. Giữa thời đại mạng xã hội cuốn mọi thứ đi thật nhanh, vì thế Vesak nhắc con người không phải là sống chậm hơn, mà là sống tỉnh thức hơn.

Bài kệ tắm Phật

Kiến thức 19:00 18/05/2026

Việc tắm Phật là một cơ hội để người con Phật thực tập nếp sống chánh niệm, trau dồi lòng khiêm cung, hướng tâm nhiệt thành đến đức Phật, hay nói cách khác, hướng đến sự viên mãn của đức hạnh và trí tuệ.

Đại lễ Phật Đản: Nguồn gốc và ý nghĩa

Kiến thức 14:08 18/05/2026

Đại lễ Phật Đản là một trong những lễ lớn nhất trong Phật giáo, được tổ chức vào ngày 15 tháng Tư âm lịch hàng năm để kỷ niệm ngày Phật Thích Ca Mâu Ni ra đời.

Xem thêm