Đừng để “làm ơn mắc oán” làm tắt một tấm lòng
“Làm ơn mắc oán” chỉ là phản ảnh mang tính nhất thời của một bộ phận nhất định trong đời sống. Bởi giữa xã hội hôm nay, giữa đường thấy chuyện bất bình, hoạn nạn, vẫn còn rất nhiều người sẵn sàng đứng ra can thiệp, ứng cứu kịp thời để từ cái rủi hóa thành cái may, thậm chí cứu sống một mạng người.
Người học Phật - như chính tôi - luôn lấy lời Phật dạy làm kim chỉ nam: “Không làm các điều ác, siêng làm những điều lành, giữ tâm ý trong sạch”. Từ phạm vi gia đình đến cộng đồng, ai cũng có thể dùng chút thiện tâm của mình để giúp đời nhẹ bớt khổ đau.
Câu chuyện “làm ơn mắc oán” lan truyền trên mạng xã hội ngày 7/9/2025 vừa qua khiến nhiều người bàng hoàng. Tại khu vực đê gần chùa Dù (Bắc Ninh), anh Nguyễn Đức Vĩnh (1982) sau khi đưa vợ từ bệnh viện về đã quay lại hỗ trợ một vụ tai nạn mà anh vô tình bắt gặp.
Cùng lúc, em trai anh - Nguyễn Bá Trung (1988) - và một người dân khác cũng đến giúp. Nạn nhân ngã xe vẫn còn tỉnh, cảm ơn và nói đã gọi người nhà. Nhưng ngay sau đó, một nhóm người lạ xuất hiện, cho rằng anh Vĩnh và em trai là thủ phạm gây tai nạn. Trong lúc can ngăn, anh Vĩnh bị đấm vào lưng và bị cắn đứt vành tai, phải khâu gần 10 mũi; còn anh Trung bị đánh trọng thương, rơi vào tình trạng nguy kịch.
Clip lan rộng khiến cộng đồng mạng phẫn nộ, dẫn đến nhiều quan ngại: “Có khi nào hết lòng giúp người, nhưng nhận lại là họa vào thân?”. Từ đó, tâm lý e ngại, “làm ơn mắc oán” được nhắc lại như một lời cảnh báo. Song, dù vụ việc trên hoàn toàn có thật và đau lòng, nhưng không thể vì thế mà chúng ta trở nên lãnh cảm, thấy người nguy khốn mà quay lưng.

Người Việt từ ngàn đời đã tin “cứu một mạng người bằng xây bảy tòa tháp”. Phật giáo cũng khẳng định tinh thần từ bi và trí tuệ luôn bất biến: thấy khổ thì giúp, thấy nạn thì cứu. Người Phật tử, khi thọ trì Tam quy Ngũ giới, phải nuôi dưỡng tâm vô ngã vị tha. Vô ngã là quên mình; vị tha là vì người. Gieo nhân thiện, nhất định gặt quả lành. Một lòng vì người, ắt được người thương mến.
Như trường hợp anh K’Buys (33 tuổi, Lâm Đồng), người đã không ngần ngại lao xuống hồ cứu hai học sinh lớp 8 bị đuối nước ngày 5/9/2025. Anh kịp đưa một em vào bờ an toàn, nhưng dù nỗ lực, vẫn không cứu được em còn lại. Hành động dũng cảm ấy khiến nhiều người cảm phục. Bởi đó chính là bản năng thiện, là ánh sáng lương tri khiến con người vượt lên sợ hãi để níu lấy sự sống của đồng loại.
Trong cuộc đời, sẽ có lúc lý trí nhắc ta “hãy cẩn thận”, nhưng trái tim lại bảo “hãy giúp đi”. Nếu cứ để sự nghi ngờ dẫn dắt, lòng vị kỷ sẽ có cơ hội lớn lên. Hãy mạnh dạn gieo một hạt giống lành, bởi nhân quả luôn rành mạch và chắc chắn không ai gieo thiện mà gặt ác. Mỗi cử chỉ giúp người là một mầm yêu thương gieo vào đời. Hoa hạnh phúc nở lên từ những hành động nhỏ bé ấy sẽ làm đẹp cho môi trường sống của chúng ta, giúp xã hội này thêm nhân hậu, thêm gắn bó.
Nhà thơ Tố Hữu từng viết: “Có gì đẹp trên đời hơn thế / Người yêu người sống để yêu nhau”.
Đừng để một vết thương làm tắt đi ánh sáng trong ta. Đừng để một hiểu lầm khiến chúng ta nghi hoặc lòng tốt. Bi kịch chỉ xảy ra vì thiếu hiểu biết, thiếu kiểm soát và thiếu sự bình tĩnh. Nhưng lòng từ - khi đã hun đúc bằng trí tuệ - sẽ biết cách hành xử an toàn, đúng pháp và đúng thời. Cứu người là phước, giúp người là thiện. Nếu ai cũng chọn bàng quan, xã hội sẽ lạnh lẽo biết bao.
Vụ việc của anh Nguyễn Đức Vĩnh và Nguyễn Bá Trung là tiếng chuông cảnh tỉnh, nhưng không phải để chúng ta sợ hãi, mà để nhắc nhở rằng lòng tốt cần đi cùng hiểu biết; cứu người phải tỉnh táo nhưng đừng vì thế mà ngừng lại. Chúng ta không thể để hai chữ “mắc oán” làm héo úa một tấm lòng đang muốn sống thiện, sống đẹp.
CÙNG NHAU XIỂN DƯƠNG ĐẠO PHẬT
Tuân theo truyền thống Phật giáo, chúng tôi cung cấp tài liệu giáo dục Phật giáo phi lợi nhuận. Khả năng duy trì và mở rộng dự án của chúng tôi hoàn toàn phụ thuộc vào sự hỗ trợ của bạn. Nếu thấy tài liệu của chúng tôi hữu ích, hãy cân nhắc quyên góp một lần hoặc hàng tháng.
STK: 117 002 777 568
Ngân hàng Công thương Việt Nam
(Nội dung: Họ tên + tài thí Xiển dương Đạo Pháp)
TIN LIÊN QUAN
Dành cho bạn
Tân gia thời nay: Giữ hòa khí hay mâm cao cỗ đầy?
Phật pháp và cuộc sốngNgười muốn cúng chay thanh tịnh, người đòi làm tiệc mặn linh đình để đãi khách tân gia. Vì một mâm cỗ mà sinh ra bất hòa, tranh cãi ngay ngày đầu về nhà mới, liệu ngôi nhà ấy có thật sự còn “có lộc”?
Trưởng thành nội tâm, nền tảng của một đời sống tỉnh thức
Phật pháp và cuộc sốngTrong Phật pháp, người ta thường nói nhiều đến giác ngộ, giải thoát, tu tập cao siêu. Nhưng trước khi nói đến những tầng sâu ấy, có một bước rất căn bản mà ai cũng cần đi qua đó là trưởng thành nội tâm.
Từ bi không chỉ ở nơi lời nói, mà trong cách ta sống mỗi ngày…
Phật pháp và cuộc sốngNhiều người nghĩ từ bi là những điều lớn lao: cứu giúp người gặp nạn, làm từ thiện, cúng dường Tam bảo hay thực hiện những việc thiện có giá trị lớn. Nhưng thật ra, từ bi thường bắt đầu từ những điều rất nhỏ trong đời sống hằng ngày, từ cách chúng ta nghĩ, nói và ứng xử với những người xung quanh.
Hình thức chỉ là phương tiện, trọng tâm là sự chuyển hóa bên trong
Phật pháp và cuộc sốngPhật pháp là con đường của chuyển hóa, không phải con đường của "trình diễn". Nếu sau một thời gian tu, ta hiền hơn, bớt nóng giận hơn, biết thương người hơn, sống có trách nhiệm hơn, thì đó là dấu hiệu đang đi đúng hướng.
Xem thêm














