450
Giả mạo Phật giáo, giả sư trục lợi, phạm tội gì?
Những năm gần đây, không ít vụ việc người mặc áo tu, xưng danh “thầy”, “sư”, “ni cô” để kêu gọi cúng dường, chữa bệnh tâm linh, bán bùa chú… rồi trục lợi cá nhân bị phát hiện.
Có người chưa từng thọ giới, không thuộc bất kỳ cơ sở tự viện hợp pháp nào, nhưng vẫn tự dựng “đạo tràng”, “tịnh thất” để thu tiền. Vấn đề đặt ra: giả mạo Phật giáo, giả sư để trục lợi thì phạm tội gì?
Ở đây, cần phân biệt rõ: trong hệ thống tổ chức hợp pháp, Giáo hội Phật giáo Việt Nam là tổ chức đại diện cho Tăng Ni, tự viện cả nước. Một người được công nhận là tu sĩ phải có hồ sơ xuất gia, thọ giới, sinh hoạt tại cơ sở Phật giáo hợp pháp và chịu sự quản lý của Giáo hội, Ban Trị sự địa phương. Việc tự xưng “sư thầy” khi không phải tu sĩ, về bản chất là hành vi giả mạo thân phận.
Về mặt pháp lý, hành vi này có thể cấu thành nhiều vi phạm khác nhau, tùy tính chất và hậu quả.
Nếu chỉ dừng ở việc mặc áo tu, tự xưng là tu sĩ để tạo niềm tin sai lệch trong cộng đồng, người vi phạm có thể bị xử phạt hành chính về hành vi cung cấp, sử dụng thông tin sai sự thật; hoặc vi phạm quy định về hoạt động tín ngưỡng, tôn giáo. Khi hành vi gây ảnh hưởng xấu đến trật tự xã hội, uy tín tổ chức tôn giáo, cơ quan chức năng hoàn toàn có cơ sở để xử lý.
Tuy nhiên, trong đa số vụ việc bị phanh phui, hành vi không chỉ là “giả danh” mà còn gắn với yếu tố chiếm đoạt tài sản. Khi một người lợi dụng danh nghĩa tu sĩ để kêu gọi cúng dường, hứa hẹn “giải hạn”, “chạy án”, “chữa bệnh”, “đầu tư sinh lời”... nhằm làm cho người khác tin và giao tiền, thì dấu hiệu của tội lừa đảo chiếm đoạt tài sản đã xuất hiện.
Theo Bộ luật Hình sự 2015 (sửa đổi, bổ sung 2017), tội lừa đảo chiếm đoạt tài sản được xác định khi người phạm tội dùng thủ đoạn gian dối nhằm chiếm đoạt tài sản của người khác. “Giả sư” chính là một thủ đoạn gian dối - lợi dụng niềm tin tôn giáo để đạt mục đích cá nhân. Mức xử lý có thể từ phạt tiền, cải tạo không giam giữ đến phạt tù nhiều năm, tùy số tiền chiếm đoạt và mức độ nghiêm trọng.
Ngoài ra, nếu người giả danh còn sử dụng hình ảnh, uy tín của tổ chức tôn giáo để kêu gọi quyên góp trái phép; hoặc bịa đặt thông tin làm tổn hại đến danh dự của cá nhân, tổ chức khác, thì có thể bị xem xét thêm các hành vi vi phạm liên quan đến xâm phạm quyền, lợi ích hợp pháp của tổ chức, cá nhân.
Ở góc độ đạo đức xã hội, hành vi giả sư không chỉ xâm phạm tài sản mà còn xâm phạm niềm tin. Niềm tin tôn giáo vốn rất thiêng liêng. Khi bị lợi dụng, hậu quả không dừng ở số tiền bị mất, mà còn khiến người dân hoài nghi, mất lòng tin vào những giá trị chân chính. Đó là tổn hại khó đo đếm.
Cũng cần nói thêm: không phải mọi tranh chấp liên quan đến tiền cúng dường đều là tội phạm. Nếu người dân tự nguyện cúng dường cho một cơ sở tôn giáo hợp pháp, không có yếu tố gian dối, thì đó là quan hệ dân sự, tín ngưỡng bình thường. Chỉ khi có thủ đoạn lừa dối ngay từ đầu nhằm chiếm đoạt, mới cấu thành tội phạm hình sự.
Vì vậy, để phòng ngừa, người dân nên tìm hiểu rõ thông tin về cơ sở tôn giáo, về nhân thân người tự xưng tu sĩ. Các chùa, tự viện chính thống đều có địa chỉ rõ ràng, có sinh hoạt tôn giáo công khai, có sự quản lý của Giáo hội và chính quyền địa phương. Khi phát hiện dấu hiệu bất thường, cần thông báo cho cơ quan chức năng thay vì lan truyền tin đồn chưa kiểm chứng.
Giả mạo Phật giáo để trục lợi không chỉ là sai về đạo, mà còn có thể là tội phạm theo pháp luật. Bảo vệ sự trong sáng của tôn giáo cũng chính là bảo vệ niềm tin xã hội – một giá trị không thể đánh mất.
CÙNG NHAU XIỂN DƯƠNG ĐẠO PHẬT
Tuân theo truyền thống Phật giáo, chúng tôi cung cấp tài liệu giáo dục Phật giáo phi lợi nhuận. Khả năng duy trì và mở rộng dự án của chúng tôi hoàn toàn phụ thuộc vào sự hỗ trợ của bạn. Nếu thấy tài liệu của chúng tôi hữu ích, hãy cân nhắc quyên góp một lần hoặc hàng tháng.
STK: 117 002 777 568
Ngân hàng Công thương Việt Nam
(Nội dung: Họ tên + tài thí Xiển dương Đạo Pháp)
TIN LIÊN QUAN
Dành cho bạn
Phước báu đến từ đâu trong đời sống hằng ngày?
Phật pháp và cuộc sống
09:06 09/05/2026
Phước báu không chỉ đến từ việc cúng dường hay làm việc lớn lao, mà được vun bồi từ từng ý nghĩ thiện lành, lời nói tử tế và hành động chân thành trong đời sống hằng ngày.
Lồng vàng và bầu trời
Phật pháp và cuộc sống
08:38 09/05/2026
Khi một người có tất cả những gì thế gian thèm muốn mà vẫn cảm thấy bất an, đó không phải là sự yếu đuối, mà là dấu hiệu của một tâm hồn đã bắt đầu lớn hơn những giới hạn của vật chất.
Tôi đi hiến máu
Phật pháp và cuộc sống
08:17 09/05/2026
Tôi từng nghĩ hiến máu là một điều gì đó khá lớn lao. Phải khỏe mạnh lắm, can đảm lắm, hoặc phải có một động lực đặc biệt nào đó người ta mới làm. Cho đến một ngày, tôi bước vào một điểm hiến máu tình nguyện và nhận ra: hóa ra điều tử tế đôi khi bắt đầu từ những việc rất nhỏ.
Tĩnh để thấy mình, lặng để hiểu đời
Phật pháp và cuộc sống
07:02 09/05/2026
Có những giai đoạn con người ta sống quá vội. Sáng mở mắt đã lo công việc, tối nhắm mắt vẫn còn nghĩ chuyện ngày mai. Đi giữa đám đông nhưng đầu óc chưa từng thật sự nghỉ ngơi.
Xem thêm
