450
Chế ngự tham ái của thiền sinh thực hành thiền quán
Có người cho rằng thực hành theo Phật là phải tiêu diệt mọi tham ái, sống như cây đá, vô cảm, lạnh lùng. Nhưng nếu bạn từng thực hành chánh niệm một cách chân thành, bạn sẽ thấy: Đức Phật không dạy ta triệt tiêu cảm xúc, suy nghĩ. Ngài dạy ta tỉnh thức với chúng.
Phật dạy: Chấm dứt đau khổ là chấm dứt tham ái
Tham ái không phải là kẻ thù. Nó chỉ là một hiện tượng tự nhiên như mây trôi trên trời, nước chảy chỗ trũng.
Khi bạn không hay biết sự vận hành của tham ái thì bạn bị tham ái dẫn dắt, điều khiển và đó mới là vấn đề.
Khi bạn tỉnh thức, hay biết tham ái khách quan không đồng hóa nó là của mình thì bạn thấy rõ nó sinh – diệt như một phần của tự nhiên. Và lúc đó, bạn không cần chống lại, bạn chỉ cần (tinh tấn) rất chăm chỉ, cần cù và khôn khéo để thấy, và buông.
Đức Phật dạy trong kinh Đại niệm xứ là: nhiệt tâm, tỉnh giác, chánh niệm, để chế ngự tham ưu ở đời. Vậy chế ngự như thế nào?
Ngài dạy tiếp "Với tâm có tham, biết rằng tâm có tham". Sống quán tánh sanh khởi trên tâm; hay sống quán tánh diệt tận trên tâm; hay sống quán tánh sanh diệt trên tâm. "Có tâm đây", vị ấy sống an trú chánh niệm như vậy, với hy vọng hướng đến chánh trí, chánh niệm. Và vị ấy sống không nương tựa, không chấp trước vật gì trên đời.
Như vậy Đức Phật không dạy ta gồng mình diệt dục mà Ngài dạy quan sát tham sinh và diệt như một trạng thái tự nhiên, không gắn nhãn “của tôi” mà là / “À, đây là tham. Đây là sự nắm giữ. Đây là tâm đang muốn.” Thấy như vậy đã là bước đầu của tự do rồi.
Và lý do Ngài dạy thực hành như vậy là để: “Chế ngự tham ưu ở đời" Không phải để “vô cảm” trước đời, mà để không còn khổ vì đời.
CÙNG NHAU XIỂN DƯƠNG ĐẠO PHẬT
Tuân theo truyền thống Phật giáo, chúng tôi cung cấp tài liệu giáo dục Phật giáo phi lợi nhuận. Khả năng duy trì và mở rộng dự án của chúng tôi hoàn toàn phụ thuộc vào sự hỗ trợ của bạn. Nếu thấy tài liệu của chúng tôi hữu ích, hãy cân nhắc quyên góp một lần hoặc hàng tháng.
STK: 117 002 777 568
Ngân hàng Công thương Việt Nam
(Nội dung: Họ tên + tài thí Xiển dương Đạo Pháp)
TIN LIÊN QUAN
Dành cho bạn
Thái tử Tất Đạt Đa khi thành Phật có còn ái dục không?
Phật giáo thường thức
20:45 15/06/2026
Hỏi: Thái tử Tất Đạt Đa khi thành Phật có còn ái dục không?
Tác hại của rượu và các chất say
Phật giáo thường thức
12:25 15/06/2026
Nếu rượu và các chất say không gây hậu quả nghiêm trọng, Đức Phật hẳn đã không chế định thành một trong năm giới của người Phật tử, tức giới thứ năm trong ngũ giới, là tránh xa rượu và các chất gây say.
Làm sao nhận biết bản chất của một con người?
Phật giáo thường thức
09:36 15/06/2026
Muốn biết người hãy nhìn qua thời gian. Muốn biết mình hãy nhìn vào từng tâm niệm...
Sự đố kỵ và ganh tị
Phật giáo thường thức
08:49 15/06/2026
Người khác làm việc tốt, nhưng tâm mình không thấy được người làm việc tốt, chỉ thấy người khác làm việc xấu, bất chấp mọi sự tốt đẹp của người khác, đó là bản chất của tâm ganh tị.
