Thứ sáu, 09/06/2023, 11:25 AM

Khám phá kiến trúc ngôi cổ tự lâu đời nhất Bình Định

Thập Tháp Di Đà Tự được tổ sư Nguyên Thiều phái Lâm Tế xây dựng vào năm 1668 với vật liệu là các viên gạch đỏ lấy từ phế tích của 10 tháp Chăm xung quanh.

Toàn cảnh chùa Thập Tháp từ trên cao

Khám phá kiến trúc ngôi cổ tự lâu đời nhất Bình Định 1

Nằm ở xã Nhơn Thành, huyện An Nhơn, tỉnh Bình Định, chùa Thập Tháp Di Đà hay chùa Thập Tháp là một trong những ngôi tổ đình danh tiếng vào bậc nhất ở miền Trung. Chùa tọa lạc trên ngọn đồi mang tên Long Bích, ở phía bắc thành Đồ Bàn của người Chăm xưa. Tên gọi “Thập Tháp” bắt nguồn từ việc trên khu đồi này từng có 10 ngôi tháp Chăm, sau bị sụp đổ và mất dần dấu tích. Chùa được xây dựng vào năm Quý Hợi (1683) niên hiệu Chánh Hòa nhà Lê và vị thiền sư có công xây dựng chùa chính là hòa thượng họ Tạ, húy là Nguyên Thiều, quê quán ở Triều Châu, tỉnh Quảng Đông, Trung Quốc. Ông tu về Thiền Tông thuộc phái Lâm Tế. Năm Tân Mùi (1691) nhà Lê, chùa được Vua Lê Hiển Tông ban cho biển ngạch đề “Thập Tháp Di Đà tự”. Sau khi xây dựng chùa Thập Tháp Di Đà, Hòa thượng Nguyên Thiều mở trường truyền đạo.

Khám phá kiến trúc ngôi cổ tự lâu đời nhất Bình Định 2
Khám phá kiến trúc ngôi cổ tự lâu đời nhất Bình Định 3
Khám phá kiến trúc ngôi cổ tự lâu đời nhất Bình Định 4
Khám phá kiến trúc ngôi cổ tự lâu đời nhất Bình Định 5
Khám phá kiến trúc ngôi cổ tự lâu đời nhất Bình Định 6
Khám phá kiến trúc ngôi cổ tự lâu đời nhất Bình Định 7

Vẻ đẹp cổ kính của ngôi chùa hơn 300 năm tuổi

Kiến trúc chùa Thập Tháp hiện nay là kết quả của nhiều lần trùng tu, gần đây nhất là vào năm 1997, chùa được nâng cao lên so với mặt bằng cũ 0,6 m nhưng khuôn viên kiến trúc vẫn giữ được nguyên như cũ. Tuy được kết hợp hòa quyện giữa cái cũ và cái mới, nhìn chung hệ thống liên kết của chùa Thập Tháp vẫn tuân thủ theo nguyên tắc truyền thống của kiến trúc Việt Nam. Toàn bộ kiến trúc, tuy không có nét chạm trổ cầu kỳ, nhưng vẫn thể hiện được sự tôn nghiêm, cổ kính. Ngoài giá trị về kiến trúc, ở đây còn có nhiều tác phẩm điêu khắc, hiện vật có giá trị về nhiều mặt còn được lưu giữ cho đến ngày hôm nay. Đó là hai câu liền sơn thếp cao 5 m ghi bài ngự đề của chúa Nguyễn Phúc Chu, đạo hiệu Từ Đế Đạo Nhân cúng cho chùa vào năm Tân Tỵ (1701), hiện để ở chính điện.

Khám phá kiến trúc ngôi cổ tự lâu đời nhất Bình Định 8
Khám phá kiến trúc ngôi cổ tự lâu đời nhất Bình Định 9
Khám phá kiến trúc ngôi cổ tự lâu đời nhất Bình Định 10
Khám phá kiến trúc ngôi cổ tự lâu đời nhất Bình Định 11
Khám phá kiến trúc ngôi cổ tự lâu đời nhất Bình Định 12

Bên trong chánh điện chùa Thập Tháp

Từ ngoài vào, đi dọc theo hồ sen đến cổng chùa, đó là hai trụ biểu vuông cao, trên đặt hai tượng sư tử ngồi uy nghi, nối một vòng cung, phía trên có gắn hai chữ Thập Tháp. Sau cổng là tấm bình phong, mặt đắp nổi long mã phù đồ đặt trên bệ chân quỳ. Chánh điện là một ngôi nhà 5 gian, 3 gian giữa là điện thờ (Đại hùng điện) gồm các khám thờ tam thế Phật (Thích Ca, Di Đà, Di Lặc) và thờ tượng Quan Âm; hai gian phụ hai bên là phòng chúng tăng. Ngoài ra còn có ba khám thờ khác đặt ở hai vách hông và đối diện với khám chính trước hành lang. Nhìn chung chính điện đã qua nhiều giai đoạn trùng tu nên có sự đan xen giữa cũ và mới. Tuy nhiên kiểu thức kiến trúc vẫn toát lên nét đẹp cổ kính.

Khám phá kiến trúc ngôi cổ tự lâu đời nhất Bình Định 13
Khám phá kiến trúc ngôi cổ tự lâu đời nhất Bình Định 14
gg follow

CÙNG NHAU XIỂN DƯƠNG ĐẠO PHẬT

Tuân theo truyền thống Phật giáo, chúng tôi cung cấp tài liệu giáo dục Phật giáo phi lợi nhuận. Khả năng duy trì và mở rộng dự án của chúng tôi hoàn toàn phụ thuộc vào sự hỗ trợ của bạn. Nếu thấy tài liệu của chúng tôi hữu ích, hãy cân nhắc quyên góp một lần hoặc hàng tháng.

STK: 117 002 777 568

Ngân hàng Công thương Việt Nam

(Nội dung: Họ tên + tài thí Xiển dương Đạo Pháp)

Chùa Phước Quang: Ngôi Ni tự đầu tiên trên đất Phước Đồng

Chùa Việt 09:22 07/05/2026

Ngay từ năm đầu của thế kỷ XXI, trên mảnh đất khô cằn sỏi đá ở vùng heo hút rừng rú thuộc vùng Đồng Bò xưa, sau này được đặt tên là thôn Phước Thượng-xã Phước Đồng, đã xuất hiện một Tịnh thất của một Ni trưởng từ ngoài phố thị lao xao náo nhiệt vào đây kiến lập.

Tiếng chuông thù ân trong sương sớm Thiền Tôn

Chùa Việt 09:28 04/05/2026

Khi những làn sương còn bảng lảng phủ quanh núi Thiên Thai, Hòa thượng trụ trì Thích Thanh Đàm cùng chư tôn đức Tăng bổn tự đã trang nghiêm cử hành lễ chúc tán và lạy thù ân tại tổ đình Thiền Tôn - ngôi cổ tự linh thiêng của dòng thiền Liễu Quán trên đất Huế.

Điểm tựa tâm linh trên đảo tiền tiêu

Chùa Việt 09:23 30/04/2026

Tiếng chuông chùa ngân vang giữa sóng nước Trường Sa, càng giúp mỗi người cảm nhận sâu sắc hơn về chủ quyền biển đảo thiêng liêng. Những ngôi chùa ở quần đảo này chính là điểm tựa tâm linh, góp phần khẳng định, mỗi tấc đất, ngọn sóng đều thấm đẫm khát vọng chinh phục thiên nhiên, khát vọng độc lập tự chủ của người dân đất Việt.

Chùa Vĩnh An - Ngôi quốc tự thờ hai vị Hoàng hậu nhà Nguyễn

Chùa Việt 14:18 27/04/2026

Sau khi chùa Vĩnh An dựng xong, vua Minh Mệnh rước hình Hiếu Văn hoàng hậu và Hiếu Chiêu hoàng hậu vào thờ tự ở gian phải, gian trái. Đồng thời, vua cấp cho 4 mẫu 8 sào 12 thước ruộng đất làm nhu phí thờ tự trong chùa.

Xem thêm