450
Một Tỳ kheo bất mãn
Thời gian trôi qua, anh chán nản vì cảm thấy khó nhọc với nhiệm vụ tu sĩ. Anh muốn giải thoát mà giờ đây ngay cả chỗ để duỗi thẳng tay cũng không có. Sống đời cư sĩ có khi cũng được giải thoát khỏi phiền não. Vì thế anh có ý định hoàn tục.
Tâm khó thấy, tế nhị...
Phật dạy câu này khi ngụ tại Kỳ Viên vì một Tỳ-kheo bất mãn.
Tại Xá-vệ, con của một chưởng khố đến vị Trưởng lão thường khất thực tại nhà mình, xin dạy bảo con đường giải thoát phiền não. Trưởng lão khuyên anh ta hãy bố thí những thứ như thức ăn chia theo phiếu, thức ăn ngày rằm và ba mươi, phòng xá trong mùa mưa để an cư, y bát và những nhu cầu khác. Ngài còn dạy thêm nên chia tài sản ra làm ba, một phần để làm ăn sinh sống, một phần dành cấp dưỡng vợ con và phần thứ ba cúng dường Tam Bảo.
Phật dạy tỳ kheo Uttiga chỉ giữ một giới: "Dứt ác, làm lành"
Ảnh minh họa.
Anh ta thi hành đúng lời dạy, rồi đến gặp lại Trưởng lão, hỏi xem còn phải làm điều gì nữa. Ngài dạy anh tuân giữ Tam quy Ngũ giới. Và anh hỏi tiếp thì được khuyên giữ Mười giới, cứ thế anh hoàn tất từ việc công đức này đến việc công đức khác nên được gọi là Anupubba. Anh lại tiếp tục hỏi Trưởng lão và được dạy là nên xuất gia. Lập tức anh từ bỏ thế gian đi tu, và dưới quyền dạy dỗ của một Giáo thọ sư thông thuộc tạng Luận và một Giám luật thông thuộc tạng Luật. Sau khi làm tròn bổn phận anh đến vị Giáo thọ thưa thỉnh và được dạy bảo theo tạng Luận:
- Trong giáo lý Phật đà điều này đúng pháp, điều kia không đúng pháp.
Nếu thưa thỉnh với vị Giám luật thì cũng được dạy bảo theo tạng Luật:
- Trong giáo lý Phật đà điều này chính đáng, điều kia không chính đáng.
Thời gian trôi qua, anh chán nản vì cảm thấy khó nhọc với nhiệm vụ tu sĩ. Anh muốn giải thoát mà giờ đây ngay cả chỗ để duỗi thẳng tay cũng không có. Sống đời cư sĩ có khi cũng được giải thoát khỏi phiền não. Vì thế anh có ý định hoàn tục.
Từ đó anh bất mãn và khó chịu trong lòng, thôi không tu tập ba mươi hai yếu tố của thân nữa, và cũng không nghe lời dạy bảo nữa. Mặt anh trở nên hốc hác, da dẻ nhăn nheo, nổi gân xanh, mệt nhọc đè nặng, ghẻ chóc đầy người. Những người tập tu và Sa-di hỏi thăm, anh cũng kể thật là đang bất mãn. Họ cho vị Giáo thọ và Giám luật của anh hay, và hai vị này đưa anh đến Thế Tôn. Anh thuật lại tâm tư của mình cùng với ý định hoàn tục, Phật bảo:
- Tỳ-kheo! Nếu ông chỉ canh chừng được một việc mà thôi, thì khỏi phải cần để ý đến những việc khác.
- Việc đó là gì, thưa Thế Tôn?
- Ông có thể canh chừng tâm ý của ông chăng?
- Dạ được, bạch Thế Tôn.
- Vậy thì chỉ canh chừng tâm của ông.
Rồi Thế Tôn nói Pháp Cú:
“Tâm khó thấy, tế nhị,
Theo các dục quay cuồng.
Người trí phòng bộ tâm,
Tâm bộ, an lạc đến”.
Theo Tích truyện Pháp Cú.
CÙNG NHAU XIỂN DƯƠNG ĐẠO PHẬT
Tuân theo truyền thống Phật giáo, chúng tôi cung cấp tài liệu giáo dục Phật giáo phi lợi nhuận. Khả năng duy trì và mở rộng dự án của chúng tôi hoàn toàn phụ thuộc vào sự hỗ trợ của bạn. Nếu thấy tài liệu của chúng tôi hữu ích, hãy cân nhắc quyên góp một lần hoặc hàng tháng.
STK: 117 002 777 568
Ngân hàng Công thương Việt Nam
(Nội dung: Họ tên + tài thí Xiển dương Đạo Pháp)
TIN LIÊN QUAN
Dành cho bạn
Những câu chuyện tụng kinh Địa Tạng được cảm ứng
Tư liệu
17:07 14/05/2026
Đức Phật nói kinh Địa Tạng là cốt cảnh tỉnh tất cả chúng ta dẹp bỏ tham sân si nơi tự tâm, tu tập ba nghiệp lành nơi tự tâm, rồi dứt nghiệp cũng nơi tự tâm và giải trừ vô minh tăm tối cũng nơi tự tâm.
Thánh tổ Không Lộ và nghề chài lưới
Tư liệu
20:54 12/05/2026
Trong kho tàng văn hóa Phật giáo Việt Nam, những sự tích lạ lùng về các thánh tổ Từ Đạo Hạnh (1072-1116), Không Lộ (1016-1094)... đôi khi gây khó hiểu cho người đọc phổ thông bởi vì đó không phải lịch sử mà là thần tích pha lẫn phong cách truyện nhà thiền, nên các chi tiết có thể được cô đọng, hình tượng hóa rất cao chứ không thể hiểu theo nghĩa thông thường, điển hình như việc Đại sư Không Lộ từng làm công việc của ngư phủ.
Quả báo đáng sợ của tà dâm
Tư liệu
07:00 27/04/2026
Tôi ân hận vô cùng, giá như ngày ấy tôi bản lĩnh để khước từ mọi cám dỗ thì sẽ không phải gánh hậu quả như ngày hôm nay. Chính tôi đã hủy hoại cuộc đời mình và vợ con. Tôi mong tất cả những người đàn ông đã và đang hoặc có ý định ngoại tình hãy tỉnh ngộ.
Không nghĩ thiện, không nghĩ ác
Tư liệu
15:35 27/03/2026
“Không nghĩ thiện không nghĩ ác” không phải là không có thiện, không có ác. Có thiện có ác quá đi chứ! Nếu không sao bảo “Chư ác mạc tác / Chúng thiện phụng hành” (Chớ làm điều ác / Hãy làm điều thiện)?
Xem thêm
