Thứ ba, 16/07/2024, 11:30 AM

Năm giới thực hành của cư sĩ: Xa lìa say nghiện (5)

Xa lìa say nghiện là giới thứ năm mà hàng Phật tử phát nguyện giữ gìn. Thời Đức Phật giới này có tên Không uống rượu, đối tượng trọng tâm cần xa lìa là các loại rượu, chất gây say nghiện mạnh nhất thời bấy giờ.

"Một thời Đức Phật du hóa tại nước Xá-vệ, trong rừng Thắng, vườn Cấp Cô Độc. Bấy giờ, cư sĩ Cấp Cô Độc cùng chúng Ưu-bà-tắc gồm có năm trăm người đi đến chỗ Tôn giả Xá-lê Tử (Xá-lợi-phất). Tôn giả Xá-lê Tử thuyết pháp cho họ, khuyến phát khát ngưỡng, thành tựu sự hoan hỷ. Ngài dùng vô lượng phương tiện thuyết pháp cho họ, khuyến phát khát ngưỡng, thành tựu sự hoan hỷ rồi, liền rời chỗ ngồi đi đến chỗ Phật, cúi đầu lễ sát chân Phật và ngồi xuống một bên.

Sau khi Tôn giả Xá-lê Tử đi chẳng bao lâu, cư sĩ Cấp Cô Độc và năm trăm Ưu-bà-tắc cũng đến chỗ Phật, cúi đầu đảnh lễ sát chân Ngài rồi ngồi xuống một bên. Đức Thế Tôn dạy:

- Này Xá-lê Tử, nếu thầy biết rằng bạch y Thánh đệ tử gìn giữ, thực hành năm pháp một cách hoàn hảo và được bốn tăng thượng tâm, hiện pháp lạc trú, dễ được chứ không phải khó được. Xá-lê Tử, thầy nên xác nhận rằng Thánh đệ tử này không còn đọa địa ngục, cũng không còn sinh vào loài súc sinh, ngạ quỷ và các chỗ ác, được quả Tu-đà-hoàn, không đọa ác pháp, nhất định thẳng tiến tới quả vị Chánh giác, tối đa chịu bảy lần sinh tử nữa. Sau bảy lần qua lại cõi trời, nhân gian, liền được chấm dứt khổ đau.

Lại nữa, Xá-lê Tử, bạch y Thánh đệ tử lìa rượu, bỏ rượu. Người ấy đối với việc uống rượu, tâm đã tịnh trừ. Đó là pháp thứ năm mà bạch y Thánh đệ tử giữ gìn và thực hành một cách hoàn hảo”.

(Kinh Trung A-hàm, phẩm Đại, kinh Ưu-bà-tắc, số 128 [trích])

Năm giới thực hành của cư sĩ: Xa lìa nói dối (4)

Năm giới thực hành của cư sĩ: Xa lìa say nghiện (5) 1

Ảnh minh họa.

Xa lìa say nghiện là giới thứ năm mà hàng Phật tử phát nguyện giữ gìn. Thời Đức Phật giới này có tên Không uống rượu, đối tượng trọng tâm cần xa lìa là các loại rượu, chất gây say nghiện mạnh nhất thời bấy giờ. Ngày nay, những chất gây say nghiện có rất nhiều, đó là các loại ma túy, chất kích thích đều không được dùng.

Không ít người vừa ngụy biện, vừa khỏa lấp rằng say rượu rồi có lúc tỉnh chứ say các thứ khác đôi khi cả đời hoặc thậm chí đến kiếp sau cũng chưa tỉnh. Tuy nhiên, Đức Phật đã chỉ ra rằng chính say sưa nghiện ngập là nguyên nhân chủ yếu để tạo ra vô vàn tội lỗi, hệ lụy nên cần xa lìa, từ bỏ.

Trong bối cảnh xã hội tràn ngập tiệc tùng, bia rượu như hiện nay thì việc giữ gìn trọn vẹn giới thứ năm có thể nói là rất khó. Nhiều người mạnh dạn dùng các thức uống khác ngoài bia rượu trong các lễ lạt tiệc tùng dần được cảm thông và chấp nhận. Những ai tuân thủ các quy định pháp luật khi tham gia giao thông hay giữ gìn sức khỏe nên nói không với rượu bia được xem là có lối sống lành mạnh, văn minh.

Đức Phật cũng có linh động cho phép dùng thuốc rượu với điều kiện trước khi sử dụng phải thông báo cho đại chúng biết, sau khi hết bệnh thì chấm dứt không dùng. Ngày nay, một số chất kích thích được chỉ định của thầy thuốc nhằm hỗ trợ trị bệnh cũng được phép dùng.

Giới luật quy định “một giọt bia rượu cũng không được thấm vào môi” tuy có vẻ khắt khe nhưng có tác dụng ngăn chặn mạnh mẽ ngay từ lúc mới manh nha. Bởi ma lực của say nghiện, phê pha vốn không cưỡng nổi nên nghiêm khắc ngay từ đầu sẽ có tác dụng tích cực và hiệu quả hơn.

Say nghiện là một thứ đam mê tội lỗi nên không vì vui một lát mà đánh mất mình. Tâm trí mụ mị, sức khỏe hao tổn, tật bệnh tăng thêm, thói xấu nảy sinh, pháp lành khó được, đường ác dễ vào là tác hại của say nghiện.

Hiểu biết rõ ràng về những hệ lụy của say nghiện nên người đệ tử Phật quyết tâm, mạnh mẽ từ bỏ, xa lìa các chất say nghiện.

gg follow

CÙNG NHAU XIỂN DƯƠNG ĐẠO PHẬT

Tuân theo truyền thống Phật giáo, chúng tôi cung cấp tài liệu giáo dục Phật giáo phi lợi nhuận. Khả năng duy trì và mở rộng dự án của chúng tôi hoàn toàn phụ thuộc vào sự hỗ trợ của bạn. Nếu thấy tài liệu của chúng tôi hữu ích, hãy cân nhắc quyên góp một lần hoặc hàng tháng.

STK: 117 002 777 568

Ngân hàng Công thương Việt Nam

(Nội dung: Họ tên + tài thí Xiển dương Đạo Pháp)

Nói bằng chánh niệm và trí tuệ

Lời Phật dạy 19:27 30/05/2026

Con người dành rất nhiều thời gian trong cuộc đời để nói. Chúng ta nói để giao tiếp, chia sẻ, giải thích, thuyết phục hay bày tỏ cảm xúc.

Chuyển hóa nỗi ghen ghét thành sự khâm phục

Lời Phật dạy 08:41 30/05/2026

Nỗi ghen ghét quả thực là một ngọn lửa ngầm thiêu đốt trái tim, và việc chuyển hóa nó thành sự khâm phục (có thể xem là biểu hiện của tâm tùy hỷ - muditā) chính là một trong những phép lạ của đời sống tâm linh thiết thực. Đạo Phật không xem đây là một kỹ thuật tâm lý đơn thuần, mà là một phần của lộ trình thanh lọc tâm, đưa đến an vui và giải thoát.

Lời Phật dạy giúp an yên cả đời

Lời Phật dạy 19:00 29/05/2026

Đây là những bài học cuộc đời hết sức trí tuệ, ý nghĩa và thiết thực. Người nào hiểu, quan sát rõ và thực hành theo những điều Phật dạy ở trên thì cả đời sẽ an yên phúc lạc.

Người nữ sanh cõi lành - Năm pháp tái sinh tốt đẹp

Lời Phật dạy 08:45 29/05/2026

Một thời, Tôn giả Anuruddha với thiên nhãn thanh tịnh siêu nhân, thấy rõ một người nữ sau khi thân hoại mạng chung được sanh lên cõi lành, thiên giới. Nhận thấy điều này không phải ngẫu nhiên, Tôn giả liền bạch hỏi Đức Thế Tôn về nhân duyên đưa đến quả báo ấy.

Xem thêm