450
Nữ cư sĩ Khujjuttarā - Đệ nhất đa văn
Thời quá khứ cách đây một trăm ngàn đại kiếp, cận sự nữ Khujjuttarā tương lai đến tinh xá nghe Phật Padumuttara (Thắng Liên Hoa) thuyết pháp và hoan hỷ khi thấy một vị nữ cư sĩ có biệt hạnh Đệ nhất đa văn được Phật tán dương trong hội chúng, cô làm phước, phát nguyện tương lai sẽ thành tựu địa vị ấy và được Đức Thế Tôn thọ ký.
Công hạnh quá khứ:
− Vào thời Đức Phật Kassapa (Ca Diếp), cô tái sanh trở lại làm ái nữ trong gia đình triệu phú có đức tin thuần thành trong giáo Pháp và thân cận với nhiều vị tỳ-khưu-ni. Hôm nọ, một vị tỳ-khưu-ni là bạn của bà đến thăm, trong lúc bận việc không có người giúp đỡ, cô bèn sai bảo vị ấy giống như người hầu. Vị tỳ-khưu-ni này đã chứng quả A-ra-hán nhưng cô không biết. Vì tác ý không khéo, sai bảo vị Thánh Ni nên kiếp hiện tại, Khujjuttarā sanh ra làm nô tỳ.
− Qua một kiếp khác, cô là tín nữ hộ độ cho Đức Phật Độc Giác có tật ở lưng. Khi vui đùa cùng đám bạn, cô bắt chước lại hành động gù lưng của vị ấy mặc dù không hề có ý xúc phạm. Chỉ hành động khinh suất nhỏ ấy mà kiếp này sanh ra cô bị gù lưng.
− Lại trong tiền kiếp khác nữa, vị cận sự nữ này cúng dường tám chiếc vòng quý giá bằng ngà đang đeo trên tay mình cho tám vị Phật Độc Giác lót bát, bảo vệ tay các vị ấy không bị phỏng khi nhận cháo nóng. Với phước lành ấy, cô phát nguyện trong tương lai có trí tuệ nhanh nhạy, thông thuộc Tam Tạng.
Nữ cư sĩ Visākhā Migāramātā - Đệ nhất bố thí
Đời sống hiện tại:
− Thời Phật Gotama xuất hiện, Khujjuttarā là con gái của một nữ hầu trong gia đình ông Ghosaka ở Kosambī. Tên của cô ghép từ hai chữ “Khujja” - gù lưng, và “uttarā”- cô gái hơn người.
− Ông trưởng giả nhận nuôi ái nữ Sāmāvatī, cô trở thành tỳ nữ thân cận hầu hạ nàng Sāmāvatī. Khi chủ nhân tiến cung làm Hoàng hậu của vua Udena, cô cũng được đưa theo. Cô nô tỳ này có tánh tham lam, mỗi ngày hoàng hậu cho tám đồng mua hoa thì cô ăn xén hết bốn đồng.
− Một hôm tỳ nữ Khujjuttarā đến chỗ thân quen mọi lần mua hoa nhưng người làm vườn Sumana không bán vì ông để dành số hoa đó cúng Phật. Nghe nói vậy, tâm cô hoan hỷ lạ thường nên theo đến tịnh xá nghe Phật thuyết pháp và chứng đắc Sơ quả Nhập Lưu cùng tứ Thánh trí của bậc Hữu học. Kể từ đó cô không còn cất riêng tiền mua hoa nữa.
− Lúc trở về, hoàng hậu Sāmāvatī thấy tỳ nữ của mình hôm nay sao khác lạ nên hỏi sự tình. Khujjuttarā thuật lại đầu đuôi câu chuyện, hoàng hậu thỉnh bà thuyết lại bài pháp. Cô bảo rằng bình thường cô là nô tỳ thấp kém, nhưng hôm nay phải ngồi chỗ cao hơn mới thuyết pháp.
− Hoàng hậu vui vẻ đáp ứng yêu cầu, chuẩn bị cho cô pháp tòa cao để ngồi lên, còn hoàng hậu và năm trăm tỳ nữ khác ngồi dưới thấp để nghe. Kết thúc thời pháp, tất cả họ đều trở thành tín nữ thuần thành của Đức Phật.
− Từ đó trở đi Hoàng hậu Sāmāvatī đặc cách cho tỳ nữ thân cận của mình mọi vinh dự. Cô được phép thoải mái đi nghe pháp và trở về giảng lại. Trí tuệ của vị Thánh nữ này rất phi thường, cô có thể ghi nhớ toàn bộ lời dạy của Đức Phật trong buổi pháp thoại và trở về thuật lại không sai một chữ khiến cho hoàng hậu và các cung nữ đều rất hoan hỷ. Sau một thời gian thực hành thì họ đều chứng quả Dự Lưu.
− Một lần nọ, được biết Đức Phật đi ngang qua cung điện, cô tỳ nữ đề nghị cho khoét tường để hoàng hậu có thể đảnh lễ Đức Phật. Tuy nhiên sự tôn kính của hoàng hậu khiến bà thứ phi tỏ ra ganh ghét, tìm cách hãm hại, vì lệnh phi Māgandiyā thù hằn Đức Phật nhưng không hại được Ngài.
− Về sau này, hoàng hậu Sāmāvatī cùng năm trăm cung nữ bị thảm sát trong cuộc hỏa hoạn tại cung điện, tỳ nữ Khujjuttarā có việc ra ngoài nên thoát chết. Khi hoàng hậu ra đi, cô dùng hết thời giờ của mình để học pháp và nghe pháp. Đức Thế Tôn tán dương cô là Đệ nhất đa văn trong hàng nữ cư sĩ.
Tài liệu được soạn dựa theo
Tăng Chi Bộ Kinh – chương Một Pháp
Phẩm Người Tối Thắng.
Đan Tâm biên soạn.
CÙNG NHAU XIỂN DƯƠNG ĐẠO PHẬT
Tuân theo truyền thống Phật giáo, chúng tôi cung cấp tài liệu giáo dục Phật giáo phi lợi nhuận. Khả năng duy trì và mở rộng dự án của chúng tôi hoàn toàn phụ thuộc vào sự hỗ trợ của bạn. Nếu thấy tài liệu của chúng tôi hữu ích, hãy cân nhắc quyên góp một lần hoặc hàng tháng.
STK: 117 002 777 568
Ngân hàng Công thương Việt Nam
(Nội dung: Họ tên + tài thí Xiển dương Đạo Pháp)
TIN LIÊN QUAN
Dành cho bạn
Tuệ nhãn của Đức Phật
Đức Phật
13:58 12/06/2026
Trong kinh điển Phật giáo, Đức Phật thường được tôn xưng là bậc Chánh Đẳng Chánh Giác, người đã thành tựu trí tuệ viên mãn và thấy biết đúng như thật về mọi sự vật, hiện tượng.
Nữ cư sĩ Kāḷī Kuraragharikā - Đệ nhất sanh lòng tịnh tín khi nghe lời đồn về Đức Phật
Đức Phật
19:21 06/06/2026
Trong hội chúng đệ tử, bà cận sự Kāḷī Kuraragharikā được Đức Phật tuyên dương là nữ cư sĩ có biệt hạnh Đệ nhất sanh lòng tịnh tín khi nghe lời đồn về Đức Phật dù chưa được gặp Ngài. Bởi vì bà đã chứng quả Dự Lưu khi mới tình cờ một lần nghe hai Dạ-xoa tán thán ân đức Phật.
Nữ cư sĩ Nakulamātā - Đệ nhất thân thiện với Đức Phật
Đức Phật
13:20 05/06/2026
Khi Đức Phật Padumuttara (Thắng Liên Hoa) xuất hiện trên thế gian, tiền thân của bà Nakulamātā thấy Thế Tôn tuyên dương một vị nữ cận sự là Đệ nhất thân thiện với Đức Phật (nói chuyện một cách thân mật) thì sanh tâm hoan hỷ, cúng dường và phát nguyện thành tựu trong tương lai.
Nữ cư sĩ Kātiyānī - Đệ nhất chánh tín bất động
Đức Phật
13:35 03/06/2026
Bà được Đức Phật tuyên dương là nữ cận sự thành tựu biệt hạnh Đệ nhất chánh tín bất động vì lòng tin Tam bảo không lay động dù biết mạng sống bị đe dọa.
