450
Quản chế cơn giận
Lối sống chánh niệm sẽ giúp mình làm chủ được cơn giận, và quản chế cơn giận khi nó vừa mới trào ra; giúp mình thấm thía khi nóng giận, nó đau thương như thế nào...
Ai cũng biết “giận quá mất khôn”.
Ai cũng biết nóng giận là không tốt.
Sau mỗi lần nóng giận, ta thường cảm thấy xấu hổ, ăn năn và tự hứa lần sau sẽ kiểm soát cơn giận. Nhưng nóng giận là thuộc tính của phàm phu, rồi ta lại nổi nóng và đau khổ vì nó.
Có nhiều nguyên nhân làm mình nóng giận, nhưng tựu trung lại thì có hai:
(1) nóng giận đi ra từ sự không hài lòng;
(2) nóng giận xuất hiện là do sống không chánh niệm.
Khi đã biết nguyên nhân rồi, ta khắc phục nguyên nhân thứ hai bằng cách sống có chánh niệm, và hạn chế nguyên nhân thứ nhất là chớ kỳ vọng nhiều quá.
1. Mình có cái ảo tưởng là kỳ vọng mọi người tốt với mình, phải theo ý mình: con phải ngoan, chồng/vợ phải tốt, bạn bè người thân phải đàng hoàng, và mọi thứ phải theo ý mình mới chịu. Mỗi khi những thứ mình kỳ vọng không như ý, mình sanh lòng khó chịu, bực bội, nóng giận và đau khổ.
Việc đến hết lòng, việc xong thì buông, đừng đặt nhiều kỳ vọng, lòng sẽ tự nhiên nhẹ nhàng.
Lý thuyết thì dễ, thực tế không dễ làm tí nào. Là vì phàm phu khi nắm là nắm chặt, không biết buông bỏ cho rảnh rang; khi vác lên mình là muốn vác thêm, không biết bỏ xuống cho nhẹ nhàng.
2. Bị coi thường, bị lăng mạ, bị xúc phạm ai mà không tức giận.
Nhưng chưa hiểu nguyên nhân mà tức giận thì đúng là mình tầm thường thật.
Lối sống chánh niệm sẽ giúp mình làm chủ được cơn giận, và quản chế cơn giận khi nó vừa mới trào ra; giúp mình thấm thía khi nóng giận, nó đau thương như thế nào.
Sống sao để không bị thiêu đốt trong ngọn lửa sân giận?
Có nhiều cách làm chủ cơn giận, nhưng quan trọng vẫn là lối sống chánh niệm:
1. Suy tư chân chánh:
Mình là người lớn, mình là người có ăn học, mình là bậc cha chú, … mà giận làm gì.
Mình là người tu hành, mình là phật tử, tức giận là không nên.
Mình nghĩ tánh tình người đó là vậy, bản tính họ là vậy, giận chi cho mệt. Hết giận.
2. Phương pháp đặt câu hỏi:
Tại sao mình giận? Tại sao lại cảm thấy khó chịu như vậy?
Rồi, thông thường mình sẽ thấy ra: cơn giận của mình đi ra từ những lý do rất trẻ con, tầm thường và rất tầm phào. Thấy được như vậy nên không còn giận nữa.
3. Phương pháp canh chừng:
Là luôn dặn lòng trước những hoàn cảnh, hay trước những đối tượng dễ làm mình nổi nóng.
Khi luôn canh chừng như vậy, khi đối tượng làm cơn giận trào ra là mình biết liền. Khi giận biết giận, thì hết giận.
4. Phương pháp trực diện quan sát cơn nóng giận đang sanh khởi trong tâm và các phản ứng tâm lý của nó.
Phương pháp này đòi hỏi việc tu tập đã có kinh nghiệm, nếu không, khi trực diện với cơn giận, nó có thể quật ngã mình. Nếu làm được phương pháp này, mình sẽ học hỏi được nhiều bài học quý giá về thân-tâm này.
5. Phương pháp bỏ qua:
Trong trường hợp cơn giận quá lớn thì không chú ý đến nó nữa, chuyển qua chỉ chú tâm vào những đối tượng giúp bạn quên đi cơn giận, như tụng kinh, đọc sách, tưới cây, đi tản bộ, ….
6. Thực hành rải tâm từ trước cho bản thân rồi đến những người khác.
CÙNG NHAU XIỂN DƯƠNG ĐẠO PHẬT
Tuân theo truyền thống Phật giáo, chúng tôi cung cấp tài liệu giáo dục Phật giáo phi lợi nhuận. Khả năng duy trì và mở rộng dự án của chúng tôi hoàn toàn phụ thuộc vào sự hỗ trợ của bạn. Nếu thấy tài liệu của chúng tôi hữu ích, hãy cân nhắc quyên góp một lần hoặc hàng tháng.
STK: 117 002 777 568
Ngân hàng Công thương Việt Nam
(Nội dung: Họ tên + tài thí Xiển dương Đạo Pháp)
TIN LIÊN QUAN
Dành cho bạn
“Khổ chỉ là thái độ tâm lý của bản ngã thôi”
Phật giáo thường thức
10:33 13/05/2026
Hỏi: Gần đây con gặp nhiều chuyện buồn khiến tâm trạng thường xuyên căng thẳng, sức khỏe đi xuống. Con hiểu những sự việc xảy ra với con như những bài học con phải vượt qua trong cuộc đời. Con vẫn luôn ghi nhớ điều này. Tuy nhiên, con là người sống nhiều cảm xúc nên nhiều khi rất khổ sở để vượt qua. Con xin thầy chỉ dạy cách giúp trợ lực cho tinh thần con mạnh mẽ hơn ạ.
Sự khiêm cung là gì? Tu tập đối với sự khiêm cung
Phật giáo thường thức
09:09 13/05/2026
Sự khiêm cung là sự việc làm cho Thân, Khẩu, Ý mềm mỏng nhún nhường, không có ngã mạn kiến chấp, không còn thô lỗ kiêu mạn, không cống cao tự phụ lấn át người khác.
Cầu nguyện như thế nào cho hợp lẽ đạo khi người thân mất?
Phật giáo thường thức
08:42 13/05/2026
Hỏi: Kính bạch Hòa thượng, nếu như vô thường đến với người thân chúng con, chúng con phải cầu nguyện làm sao cho hợp lẽ đạo, thay vì cầu siêu cầu an?
Hãy để Phật đản sanh trong trái tim mình
Phật giáo thường thức
08:06 13/05/2026
Ngày Phật Đản không chỉ là ngày vui của những người con Phật, mà còn là lời nhắc nhở để con người tri ân đức Bổn sư vĩ đại Chánh Đẳng, Chánh Giác, từ đó ngày càng nhận biết và nương tựa Tam Bảo để sống hiền thiện hơn giữa cuộc đời nhiều biến động.
Xem thêm
