Ba loại tà kiến

“Này các Tỳ khưu, có ba loại tà kiến, do đắm mê chúng, luận bàn chúng, và lấy chúng làm mục tiêu, một số sa môn và Bàlamôn đã rơi vào các cực đoan và trở thành những kẻ chủ trương vô hành kiến (akiriya diṭṭhi - người chủ trương quan điểm cho rằng không có quả báo của hành động hay nghiệp). Ba tà kiến này là gì?

Ba loại tà kiến  1
Ảnh minh họa. 

Làm thế nào để diệt trừ tà kiến?

Đó là:

- Tiền định kiến (pubbekata-hetu-diṭṭhi)

- Tạo hóa kiến (issaranimmāna hetu-diṭṭhi)

- Vô nhân kiến (ahetu-apaccaya-diṭṭhi)

1. Tiền định kiến.

Quan điểm cho rằng mọi cảm thọ mà các chúng sinh thọ hưởng trong kiếp hiện tại chỉ do nhân, do duyên các hành nghiệp mà họ đã làm trong những kiếp quá khứ mà thôi.

“Này các Tỳ khưu, có một số sa môn và Bàlamôn công bố và chấp giữ quan điểm sau: ‘Mọi cảm thọ lạc thuộc thân và tâm, mọi cảm thọ khổ thuộc thân và tâm, mọi cảm thọ bất lạc bất khổ mà các chúng sinh thọ lãnh trong kiếp hiện tại chỉ do nhân các hành nghiệp mà họ đã làm trong những kiếp quá khứ mà thôi.' Quan điểm này được gọi là Tiền định kiến - Pubbekata- hetu-ditṭṭhi.”

2. Tạo hóa kiến.

Quan điểm cho rằng mọi cảm thọ trong kiếp hiện tại là do một đấng tối cao hay Thượng Đế tạo ra.

“Này các Tỳ khưu, có một số sa môn và Bàlamôn công bố và chấp giữ quan điểm sau: ‘Mọi cảm thọ lạc thuộc thân và tâm, mọi cảm thọ khổ thuộc thân và tâm, và mọi cảm thọ bất lạc bất khổ mà các chúng sinh thọ hưởng trong kiếp hiện tại là do một đấng Phạm Thiên (Brahmā) hay Thượng Đế tạo ra.’ Quan điểm này được gọi là Tạo Hóa kiến - Issaranimmāna-hetu-diṭṭhi.”

3. Vô nhân kiến.

Quan điểm cho rằng “không có nhân, không có duyên” của mọi hiện hữu.

“Này các Tỳ khưu, có một số samôn và Bàlamôn công bố và chấp giữ quan điểm sau: ‘Mọi cảm thọ lạc thuộc thân và tâm, mọi cảm thọ khổ thuộc thân và tâm, và mọi cảm thọ bất lạc bất khổ mà các chúng sinh thọ hưởng trong kiếp hiện tại tự chúng có mặt chứ không do nhân sanh nghiệp (jana-kamma) và trì nghiệp (upatthambhaka-kamma)’. Quan điểm này được gọi là Vô nhân kiến - Ahetu-apaccaya diṭṭhi.”

Trích trong: Chánh Kiến Tường Giải

Thiền sư Ledi Sayadaw

Tỳ Kheo Pháp Thông dịch Việt.

gg follow

CÙNG NHAU XIỂN DƯƠNG ĐẠO PHẬT

Tuân theo truyền thống Phật giáo, chúng tôi cung cấp tài liệu giáo dục Phật giáo phi lợi nhuận. Khả năng duy trì và mở rộng dự án của chúng tôi hoàn toàn phụ thuộc vào sự hỗ trợ của bạn. Nếu thấy tài liệu của chúng tôi hữu ích, hãy cân nhắc quyên góp một lần hoặc hàng tháng.

STK: 117 002 777 568

Ngân hàng Công thương Việt Nam

(Nội dung: Họ tên + tài thí Xiển dương Đạo Pháp)

Chánh kiến là trí tuệ được sinh ra từ tu tập

Phật giáo thường thức 17:28 30/05/2026

Chánh kiến chính là sự thấy biết chân thật về đời sống, thấy rõ bản chất của khổ đau, nguyên nhân của khổ đau, và con đường đưa đến sự chấm dứt khổ đau.

Cuộc đời Đức Phật Thích Ca: Từ ký ức tuổi thơ đến giác ngộ vĩ đại

Phật giáo thường thức 16:33 30/05/2026

Mỗi mùa Phật đản trở về, hàng triệu người con Phật trên khắp thế giới lại thành kính tưởng niệm ngày Đức Thế Tôn thị hiện nơi cuộc đời. Chúng ta thường biết đến Đức Phật như một bậc Đại Giác đã từ bỏ cung vàng điện ngọc, trải qua sáu năm khổ hạnh và cuối cùng chứng đắc Vô thượng Chánh đẳng Chánh giác dưới cội Bồ đề.

Hãy thắp sáng ngọn lửa trí tuệ và tỉnh thức

Phật giáo thường thức 12:35 30/05/2026

Tâm dẫn đầu mọi pháp. Nếu không có sự hiện diện của trí tuệ và tỉnh thức (ngọn lửa tâm linh), đời sống con người cũng giống như ngọn đèn không lửa, tối tăm và vô nghĩa.

Sự khác biệt giữa tưởng và chánh niệm?

Phật giáo thường thức 12:00 30/05/2026

Hỏi: Xin Sư cho biết sự khác biệt giữa tưởng và chánh niệm?

Xem thêm