450
Huyền thoại xoài tiến vua tại chùa Đá Trắng ở Phú Yên
Chùa Từ Quang (hay còn gọi là chùa Đá Trắng) nằm ở thôn Cần Lương, xã An Dân, huyện Tuy An là điểm du lịch mang đậm nét tâm linh thu hút du khách tham quan khi đến vùng đất Phú Yên. Chùa mang nét kiến trúc độc đáo với vườn xoài Đá Trắng thơm ngon nức tiếng xứ nẫu.
Chùa Từ Quang tọa lạc ở thôn Cần Lương, xã An Dân, huyện Tuy An, nằm sát đường Quốc lộ 1, cách thành phố Tuy Hòa khoảng 36km về phía Bắc. Xung quanh chùa là núi rừng thâm u cô tịch, từ dưới chân núi đi theo đường mòn lên chùa được xếp bằng những hòn đá tảng rất công phu, khéo léo. Lên tới chùa, người ta có cảm giác rũ bỏ sạch bụi trần, tâm hồn trở nên thư thái thanh tịnh như đang đi vào chốn bồng lai.
Chùa Từ Quang tọa lạc ở thôn Cần Lương, xã An Dân, huyện Tuy An, nằm sát đường Quốc lộ 1, cách thành phố Tuy Hòa khoảng 36km.
Chùa được xây dựng từ năm 1797, dưới triều vua Quang Toản nhà Tây Sơn, tọa lạc trên một triền đồi toàn đá trắng nên được gọi là chùa Bạch Thạch (chùa Đá Trắng). Chùa ở độ cao gần 100m so với mặt nước biển với bốn phía có lưng dựa vào núi Xuân Đài, mặt trước nhìn ra sông Ngân Sơn và sông Nhân Mỹ.
Chùa Từ Quang được công nhận là Di tích lịch sử và nghệ thuật cấp quốc gia vào năm 1997.
Kiến trúc chùa Từ Quang được quy định bởi những quan niệm tư tưởng Phật giáo. Chùa xây dựng các hạng mục như: Bờ thành, cổng tam quan, vườn chùa, sân chùa, nhà chính điện nơi thờ phật với tổng diện tích đất khoảng 5.000m2, phía Tây chùa là nơi xây dựng tháp thờ các vị hòa thượng khai sáng và trụ trì ở chùa. Tổng cộng có 8 ngôi tháp lớn nhỏ, cao thấp khác nhau. Tất cả các ngôi mộ tháp ở đây đều được trang trí hoa văn, phù điêu và trang trí tượng thú rất phong phú và đầy tinh xảo.
Kiến trúc chùa Từ Quang được quy định bởi những quan niệm tư tưởng Phật giáo.
Ngoài ra, chùa còn có đại hồng chung nặng đến 330kg do hòa thượng Pháp Ngữ ra Huế đúc vào năm Duy Tân thứ 9 để đưa về Phú Yên. Đặc biệt, khi đến chùa, du khách sẽ được thưởng ngoạn khung cảnh hữu tình cổ kính, được ngắm nhìn và thưởng thức quả ngọt từ những cây xoài đặc biệt được công nhận là Cụm cây di sản Việt Nam.
Tượng phật bà Quan Âm được đông đảo nhân dân du khách đến cúng bái.
Hơn 300 năm tồn tại, nằm ở độ cao gần 100m so với mực nước biển, chùa Từ Quang có địa thế cực kỳ đặc biệt, nổi bật với những khối đá trắng phau bao quanh lại càng tôn thêm vẻ lung linh, kỳ bí của chùa. Nếu như chùa Thiên Thai có tương ngọt thì chùa Đá Trắng có xoài tiến. Tương truyền rằng những lần dừng thuyền chiến trên vịnh Xuân Đài, chúa Nguyễn Ánh có cơ hội được thưởng thức đặc sản vùng này và tỏ ra vô cùng ưa thích xoài Đá Trắng. Dưới triều Gia Long, cùng với bòn bon Quảng Nam, xoài Đá Trắng của Phú Yên trở thành “Nhị bảo ngự thiện”.
Chùa Từ Quang là một trong những ngôi chùa cổ nổi tiếng nhất ở Phú Yên, ngoài vẻ đẹp về cảnh quan thiên nhiên, kiến trúc và đặc biệt là đặc sản xoài Đá Trắng, chùa Từ Quang còn là di tích lịch sử quan trọng về phong trào khởi nghĩa Cần Vương và phong trào đấu tranh yêu nước chống Pháp của nhân dân Phú Yên ở cuối thế kỷ 19 đến đầu thế kỷ 20.
Những cây xoài đặc biệt được công nhận là Cụm cây di sản Việt Nam.
Khí thiêng sông núi tụ hội, chùa Từ Quang trở thành căn cứ của nhiều cuộc khởi nghĩa, là điểm tụ hội của văn thân yêu nước. Những năm 1885 – 1887, vua Hàm Nghi xuống chiếu Cần Vương kêu gọi sỹ phu yêu nước cùng mưu việc lớn. Tại Phú Yên, phong trào này do Lê Thành Phương lãnh đạo, các nhà sư của Bạch Thạch Từ Quang tự cũng tham gia. Chùa trở thành pháo đài cho đạo quân của Phó tướng Bùi Giảng ngăn chặn quân Pháp đổ bộ từ cửa biển Tiên Châu vào.
Sau khởi nghĩa Lê Thành Phương, vào những năm 1900, chùa Đá Trắng là căn cứ chỉ huy của cuộc khởi nghĩa Võ Trứ và Trần Cao Vân. Võ Trứ người tổng Kỳ Sơn, phủ Tuy Phước, tỉnh Bình Định. Định cư tại phủ Đồng Xuân, dựa vào thế núi rừng hiểm trở, dân cư đồng lòng, Võ Trứ mặc áo nhà sư kêu gọi sỹ phu khởi nghĩa. Sau này được Trần Cao Vân làm quân sư, Võ Trứ nhiều phen khiến cho giặc Pháp và tay sai khiếp vía.
Cửa tam quan vào chùa trồng hoa, cây cảnh rực rỡ hai bên đường.
Chùa Từ Quang là một danh lam cổ tự của miền Trung, có giá trị to lớn về mặt tôn giáo, văn hóa, lịch sử, xã hội, cảnh sắc tôn nghiêm lạ thường, khí thiên, sông núi tụ hội. Chùa Từ Quang được Bộ Văn hóa –Thông tin, nay là Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch công nhận là Di tích lịch sử và nghệ thuật cấp quốc gia vào năm 1997, theo Quyết định số 141 ngày 23/1/1997. Ngày nay, chùa Đá Trắng được nhân dân địa phương và du khách thập phương đến tham quan cúng viếng, trở thành địa điểm du lịch văn hóa tâm linh hấp dẫn của tỉnh Phú Yên.
CÙNG NHAU XIỂN DƯƠNG ĐẠO PHẬT
Tuân theo truyền thống Phật giáo, chúng tôi cung cấp tài liệu giáo dục Phật giáo phi lợi nhuận. Khả năng duy trì và mở rộng dự án của chúng tôi hoàn toàn phụ thuộc vào sự hỗ trợ của bạn. Nếu thấy tài liệu của chúng tôi hữu ích, hãy cân nhắc quyên góp một lần hoặc hàng tháng.
STK: 117 002 777 568
Ngân hàng Công thương Việt Nam
(Nội dung: Họ tên + tài thí Xiển dương Đạo Pháp)
TIN LIÊN QUAN
Dành cho bạn
Viếng chùa Phước Hạnh ở phường B’lao
Chùa Việt
08:37 23/05/2026
Từ trung tâm Bảo Lộc theo hướng Sài Gòn đi Đà Lạt, chạy khoảng 8km, chùa Phước Hạnh (Phước Hạnh tự) tọa lạc bên tay phải, trên một ngọn đồi nho nhỏ, có địa chỉ số 151 Quốc lộ 20, xã Lộc Nga, thành phố Bảo Lộc, tỉnh Lâm Đồng (cũ).
Chùa Sùng Nghiêm Diên Thánh – nơi nghìn năm vẫn ngân tiếng an lành giữa xứ Thanh
Chùa Việt
12:01 21/05/2026
Giữa vùng đất Duy Tinh, Hậu Lộc, Thanh Hóa, có một ngôi chùa cổ đã đi qua gần một thiên niên kỷ mà vẫn giữ trong mình vẻ trầm mặc, uy nghiêm và thanh tịnh. Đó là chùa Sùng Nghiêm Diên Thánh, còn được người dân quen gọi là chùa Duy Tinh.
Thăm ngôi già lam hàng nghìn năm tuổi ở xứ Kinh Bắc
Chùa Việt
12:27 18/05/2026
Trong khuôn khổ của chuyến viếng thăm những ngôi chùa nổi tiếng ở mảnh đất quan họ Bắc Ninh, điểm đến tiếp theo xin được chia sẻ đó là ngôi già lam hàng nghìn năm tuổi mang tên Phật Tích (Vạn Phúc tự) tọa lạc bên sườn phía nam của núi Lạn Kha, thuộc xã Phật Tích, huyện Tiên Du, tỉnh Bắc Ninh (cũ).
Chùa Tiêu và bí ẩn nhục thân Hòa thượng Như Trí
Chùa Việt
14:18 17/05/2026
Được xây dựng từ thời tiền Lê (980), chùa Tiêu (Tiêu Sơn tự) có tên chữ là Thiên Tâm tự. Chùa Tiêu hiện thuộc phường Tương Giang, thành phố Từ Sơn, tỉnh Bắc Ninh (cũ). Chùa nằm ở lưng chừng núi Tiêu nên được gọi là chùa Tiêu.
Xem thêm
