450
Làm sao để quên được cái ta khi nó lúc nào cũng hiện diện?
Hỏi: Bạch Hòa thượng, trong kinh sách và quý Thầy giảng, khuyên chúng con đừng chấp ngã, nhưng con thấy khi tiếp xúc với người, cảnh thì cái bản ngã hiện hành ngay. Lúc ấy ai thấy, ai biết, ai nghe, ai cảm giác nóng lạnh? Chỉ có chính ta biết, ta thấy, ta nghe, ta cảm giác. Vậy cái ta lúc nào cũng hiện diện làm sao quên nó không chấp được. Kính xin thầy từ bi chỉ dạy.
Buông xuống những trói buộc của tham dục và chấp ngã
Đáp:
Phật tử này quên ý nghĩa chữ ngã trong đạo Phật. Nó không phải là cái biết mà chúng ta thường biết. Theo Phật tử này không chấp ngã là không thấy, không biết, không nghe v.v...vì có thấy, biết...là có ta hiện diện.
Phật tử này hiểu vô ngã sai rồi. Vô ngã là chỉ cho thân tâm này do tứ đại, ngũ uẩn hợp thành, nó không có chủ thể chỉ do duyên kết hợp tạm có. Vì do duyên kết hợp nên gọi là vô ngã, chớ không phải không có cái biết. Cái biết đó nó không phải là ta như mọi người tưởng. Người đời hay nghĩ nơi mình có cái linh hồn làm chủ, khi chết rồi cái linh hồn đó tiếp tục làm chủ đời sau v.v...
Như vậy gọi là chấp ngã. Nếu quan niệm linh hồn cố định đời này thế nào đời sau thế ấy, không đổi thay thì tu làm chi? Sở dĩ tu là biết cái đó nó đổi thay nên tu để chuyển xấu thành tốt. Cái tâm xấu tốt, thiện ác, phải quấy v.v...đó trong nhà Phật gọi là tâm thức, cho nên tu để gạn lọc cái nào nên giữ, cái nào nên bỏ để hoàn thành tốt. Phật tử này hiểu cái Ta là thân này, tâm này không có chủ thể đó là đứng về mặt tương đối.
Khi tu tới chỗ cứu kính tuyệt đối thì bản thể hằng hiện hữu không có hình tướng. Thân này có hình tướng, tâm dấy khởi cũng có hình tướng, hai cái đó đều là vô ngã tức là không có chủ thể, vì nó do nhiều thứ hợp lại. Thân này nói đơn giản là do đất, nước, gió, lửa hợp lại. Vậy cái nào là chủ? Còn tâm dấy khởi cũng cả trăm ngàn thứ buồn vui thương ghét v.v...cái nào là chủ? Không cái nào là chủ nên gọi là vô ngã.
Chúng ta tu, không chấp ngã về thân, không chấp ngã về tâm, buông xả không dính mắc tất cả, chừng đó chủ thể chân thật hiện ra. Không chấp ngã là không chấp thân tứ đại này, không chấp cái tâm buồn vui giận ghét v.v...là ngã. Chớ không phải không chấp ngã là không có cái thấy, cái nghe, cái biết.
Trích Những cánh hoa đàm - Tập 02.
CÙNG NHAU XIỂN DƯƠNG ĐẠO PHẬT
Tuân theo truyền thống Phật giáo, chúng tôi cung cấp tài liệu giáo dục Phật giáo phi lợi nhuận. Khả năng duy trì và mở rộng dự án của chúng tôi hoàn toàn phụ thuộc vào sự hỗ trợ của bạn. Nếu thấy tài liệu của chúng tôi hữu ích, hãy cân nhắc quyên góp một lần hoặc hàng tháng.
STK: 117 002 777 568
Ngân hàng Công thương Việt Nam
(Nội dung: Họ tên + tài thí Xiển dương Đạo Pháp)
TIN LIÊN QUAN
Dành cho bạn
Thực hành tâm từ mỗi ngày để chấm dứt mọi oan trái
Phật giáo thường thức
11:00 31/05/2026
Thức dậy với tâm tư thuần khiết bắt đầu cho một ngày mới, chúng ta nguyện ngày hôm nay mọi hành động lời nói và ý nghĩ, không làm tổn hại bất cứ chúng sanh nào.
Tìm về suối nguồn bình yên bên trong
Phật giáo thường thức
08:42 31/05/2026
Trong dòng chảy bất tận của công việc, trách nhiệm và những ồn ào bên ngoài, có một câu hỏi có lẽ đã nhiều lần vang lên trong tâm: Đâu là nơi nương tựa đích thực, nơi mà ta có thể buông xuống tất cả gánh nặng?
Xuất gia không phải là trốn khổ, mà là đối diện khổ
Phật giáo thường thức
08:23 31/05/2026
Trong đời sống thế gian, nhiều người nhìn vào hình ảnh người xuất gia với tâm tưởng thanh tịnh, an nhiên, như thể bước vào cửa chùa là bước vào một cõi bình yên tuyệt đối. Nhưng sự thật, con đường xuất gia – nếu nhìn đúng theo Chánh pháp – là một hành trình đầy thử thách, đòi hỏi trí tuệ, chánh niệm và sự lựa chọn cực kỳ thận trọng.
Nguyện lực thắng nghiệp lực
Phật giáo thường thức
20:45 30/05/2026
Hỏi: Kính thưa lão Pháp sư, sau khi con phát tâm thì bị rất nhiều chướng ngại, nên làm thế nào để khiến oan gia trái chủ tha thứ?
Xem thêm
