Nghe giảng pháp để tìm lại chính mình

Tối 16/01/2017, tại Thiền viện Thường Chiếu, trong khuôn khổ lễ giỗ trọng thể lần thứ 44 cố Hòa thượng Thích Thiện Hoa, hạnh phúc được đủ duyên nghe thầy Thích Thông Phương giảng pháp với chủ đề: “Tìm lại chính mình và… cười ngất”, một vấn đề sâu xa có tính trừu tượng cao, vốn là nan đề với những bước chân cầu đạo: mình là ai, cái tôi cái ngã, cái ta muôn thuở khiến chúng sinh đau khổ trôi lăn.

Lần đầu tiên tôi được nghe pháp từ thầy Thích Thông Phương, trụ trì Thiền viện Trúc Lâm Chánh Giác, cách hoằng pháp của ngài cuốn hút, có phần lạ, dẫn nhập và diễn giải lôgic với ngôn ngữ giản lược hóa.
Nghe giảng pháp để tìm lại chính mình 1
 
Thượng tọa đặt vấn đề: ta là ai, “mình” là gì mà ai nói đến, chạm tới dù một tiếng nhỏ cũng sân si, nếu thấu hiểu rốt ráo và phá vỡ giải nghi mấu chốt này, đường tu sẽ thuận nhiều. Ta là cái không có, thân ngũ uẩn hợp thành và vận động trong từng sát na, không hề định hình. Cái “ta” trong thời điểm X một phần nghìn giây sau không còn là cái “ta” ấy nữa, nhưng chúng sinh thông thường vẫn đinh ninh rằng ta là cái gì đấy kiên cố bất di bất dịch, hằng hữu, bất khả xâm phạm.

Hành trình ý thức tìm ta là tìm lại chính mình, phản ánh đúng - chân thực “ta là ai” - có thể nói cách nào đấy, chính là hành trình triết học nhận thức bản thân. Mình tưởng mình là thế này thế khác, ông nọ bà kia, song ta với cái nhìn thấu đáo và chân thực ta không phải vậy; nhìn thấy đúng, trúng “ta” tức là ngộ, giác, song không đơn giản.
Nghe giảng pháp để tìm lại chính mình 2
 
Thượng tọa đã dẫn nhiều điển cố để minh họa sinh động: có một thiền sinh trong chúng bỗng hét lên như cách nhà bác học Ác-si-mét từng hét: “Tìm ra rồi!” (Arơca), vị thiền sinh trẻ này hét khác: tôi ngộ rồi, thấy rồi. Sáng hôm sau, thầy gọi vị ấy ra và hỏi giác thế nào, thấy ra sao?

Thiền sinh trả lời chắc nịch: sư cô là người nữ. Hết. Sư cô vốn là người nữ và vẫn là người nữ, chân lý vậy. Cái giác không phải nội dung gì mới mẻ, là cái vốn có. Ta là vậy.

Binh pháp có nói nguyên tắc dụng quân: biết mình biết ta... Thực ra ta cũng thường thôi, không như ta tưởng nghĩ miên man bất tận, song nếu ta nhận thức trúng chính ta cách như thiền sinh đã hét: sư cô là người nữ - thực sự là phát kiến không kém vĩ đại, nó phá vỡ mọi ngã mạn, cố chấp, tháo gỡ khiến tu tập hanh thông...
Nghe giảng pháp để tìm lại chính mình 3
 
Tìm chính mình, biết mình là ai, tức tìm cái vốn có hằng có và, khi giác, lắm khi ta... cười ngất nếu so sánh cái ta trong tưởng của mình với ta thực.

Sâu sắc, bất khả tư nghị.

Nam Mô A Di Đà Phật!

Thường Chiếu, 17/01/2017

Nguyễn Thành Công
gg follow

CÙNG NHAU XIỂN DƯƠNG ĐẠO PHẬT

Tuân theo truyền thống Phật giáo, chúng tôi cung cấp tài liệu giáo dục Phật giáo phi lợi nhuận. Khả năng duy trì và mở rộng dự án của chúng tôi hoàn toàn phụ thuộc vào sự hỗ trợ của bạn. Nếu thấy tài liệu của chúng tôi hữu ích, hãy cân nhắc quyên góp một lần hoặc hàng tháng.

STK: 117 002 777 568

Ngân hàng Công thương Việt Nam

(Nội dung: Họ tên + tài thí Xiển dương Đạo Pháp)

TIN LIÊN QUAN

Lạy Phật không phải để xin, mà để quay về sửa mình

Phật giáo thường thức 08:42 03/06/2026

Trong đạo Phật, mỗi lạy xuống không phải để van xin một đấng quyền năng ban phước, mà là cơ hội để cúi đầu trước chân lý, nhận ra những tập khí, lỗi lầm và nguyện chuyển hóa chính mình.

Cấm túc trong Phật giáo là gì?

Phật giáo thường thức 16:14 02/06/2026

Trong mùa An cư kiết hạ, Phật tử thường nghe chư Tăng Ni nhắc đến cụm từ "cấm túc an cư". Tuy nhiên, không phải ai cũng hiểu rõ ý nghĩa của hai chữ "cấm túc".

Phật giáo đồng hành xây dựng xã, phường xã hội chủ nghĩa vì cuộc sống an lạc của nhân dân

Phật giáo thường thức 13:00 02/06/2026

Xây dựng xã, phường xã hội chủ nghĩa không chỉ là yêu cầu đổi mới mô hình quản trị cơ sở mà còn là quá trình hiện thực hóa các giá trị tốt đẹp của chủ nghĩa xã hội trong đời sống hằng ngày của nhân dân. Trong hành trình ấy, Phật giáo Việt Nam với truyền thống “hộ quốc an dân”, đồng hành cùng dân tộc đang tiếp tục phát huy vai trò tích cực trong xây dựng cộng đồng đoàn kết, nhân văn, văn minh, góp phần củng cố nền tảng tinh thần xã hội và lan tỏa những giá trị tốt đẹp trong đời sống cơ sở.

Những hiện tượng kỳ diệu xảy ra vào lúc Bồ-tát đản sanh và điềm báo của chúng?

Phật giáo thường thức 10:00 02/06/2026

Vào lúc đản sanh của Bồ tát, những hiện tượng kỳ diệu đã xảy ra rõ ràng. Những hiện tượng này và điềm báo của chúng được giải thích dưới đây theo đúng với bài kinh Mahāpadāna và các bài Chú giải của bộ Buddhavaṃsa.

Xem thêm