450
Nói dối do tâm tham và nói dối do tâm sân khác nhau như thế nào?
Hỏi: Nói dối do tâm tham tạo và nói dối do tâm sân tạo khác như thế nào?
Đáp:
Nói dối do tham tạo là nói dối để phát sanh lợi lộc danh tiếng.
Nói dối do liên quan đến mạn là nói dối để phát sanh danh tiếng như một số sa môn khoe pháp bậc cao nhân.
Nói dối liên quan tà kiến như nhóm ngoại đạo tuyên truyền có đấng tạo hóa, thần linh, điều huyền bí để quyến rũ thính chúng.
Nói dối do sân là nói vu khống, cáo gian người khác.
Nói dối có liên quan đến bỏn xẻn là có người tới xin món vât hay tiền của mình do bỏn xẻn nên nói không có.
Nói dối do ganh tỵ là người làm việc tốt đẹp thì nói không tốt đẹp vì sợ người khác khen ngợi họ.
Tám đức của người giữ giới không nói dối theo lời Phật dạy
Hỏi: Nói dối và lưỡng thiệt khác và giống nhau như thế nào?
Đáp:
Giống nhau:
Che dấu thực trạng sự việc không nêu bày rõ.
Đánh lừa tri kiến là làm cho người khác tin tưởng vào sự sai lệch. (nói dối đánh lừa tri kiến sự thật, nói lưỡng thiệt đánh lừa tri kiến hòa hợp) khiến người nghe sanh tâm bất bình khó chịu.
Do tâm tham hoặc tâm sân điều sử.
Khác nhau:
Nói dối hoàn toàn là hư ngữ.
Nói lưỡng thiệt có khi là hư ngữ có khi là chân ngữ.
Nói dối chỉ thực hiện 1 lần, 1 đối tượng, 1 nhóm.
Nói lưỡng thiệt thực hiện cho 2 đối tượng trở lên, hai nhóm.
Về mục đích: Lưỡng thiệt có mục đích gây bất hòa, còn nói dối không nhất thiết phải do mục đích ấy. (lưỡng thiệt tạo sự chia rẽ thì là ác ngữ, còn không có mục đích đó thì chỉ là bất thiện).
Có câu hỏi rằng: Nói thật là điều tốt do tâm thiện tạo tác, vì sao lưỡng thiệt là ác bất thiện pháp lại có thể nói thật? Sự nói thật của lưỡng thiệt nhằm mục đích có lợi cho việc gây chia rẽ nên không do tâm thiện tạo.
CÙNG NHAU XIỂN DƯƠNG ĐẠO PHẬT
Tuân theo truyền thống Phật giáo, chúng tôi cung cấp tài liệu giáo dục Phật giáo phi lợi nhuận. Khả năng duy trì và mở rộng dự án của chúng tôi hoàn toàn phụ thuộc vào sự hỗ trợ của bạn. Nếu thấy tài liệu của chúng tôi hữu ích, hãy cân nhắc quyên góp một lần hoặc hàng tháng.
STK: 117 002 777 568
Ngân hàng Công thương Việt Nam
(Nội dung: Họ tên + tài thí Xiển dương Đạo Pháp)
TIN LIÊN QUAN
Dành cho bạn
Bảy sự bố thí tối thắng
Phật giáo thường thức
10:30 21/05/2026
Người đời thường nghĩ bố thí là đưa tiền, cho quà, cúng dường vật chất. Nhưng trong Phật Pháp, bố thí sâu hơn rất nhiều.
Vesak - Ngày đại lễ thiêng liêng và cao quý
Phật giáo thường thức
10:10 21/05/2026
Đại lễ Vesak hay còn gọi là lễ Tam Hợp nhằm kỷ niệm ba sự kiện hết sức trọng đại của Đức Phật Thích Ca Mâu Ni (Sakyamuni hay Gotama Buddha) trong cùng một ngày, đó là ngày trăng tròn tháng Vesak hay Vesākha tại Ấn Độ, tương đương ngày rằm tháng Tư Âm lịch ngày nay!
Những nghi thức Vesak vẫn khiến con người xúc động
Phật giáo thường thức
09:19 21/05/2026
Giữa thời đại đầy tiếng ồn và tốc độ, nhiều người vẫn lặng đi khi nghe tiếng tụng kinh trong đêm Vesak, khi nhìn hàng ngàn ngọn hoa đăng trôi trên mặt nước hay khi ngồi yên vài phút giữa sân chùa. Có lẽ bởi sâu bên trong, con người chưa bao giờ ngừng khao khát một nơi để tâm mình được bình an.
Quả báo của sân hận
Phật giáo thường thức
08:55 21/05/2026
Trong giáo pháp của Đức Phật, sân hận được xem là một trong ba độc cùng với tham và si. Khi sân khởi lên, tâm liền mất sáng suốt, giống như ngọn lửa bùng cháy giữa rừng khô.
Xem thêm
