450
Nữ cư sĩ Sāmāvatī - Đệ nhất an trú từ tâm
Thời Phật Padumuttara (Thắng Liên Hoa), tiền thân của bà Sāmāvatī là nữ gia chủ chứng kiến Phật ban danh hiệu Đệ nhất an trú từ tâm cho một tín nữ cận sự, bà sanh lòng hoan hỷ cúng dường thức ăn thượng vị cho Phật và Thánh Tăng, phát nguyện trong tương lai mình sẽ được như vậy.
Công hạnh quá khứ:
− Trong tiền kiếp khác, bà là thứ phi của vua Bārāṇasī có năm trăm nô tỳ theo hầu hạ. Một lần, bà và các nô tỳ đi tắm sông, khi lên bờ đốt đám cỏ khô để sưởi ấm nhưng bất cẩn để ngọn lửa cháy lan sang khu rừng bên cạnh – nơi có Đức Phật Độc Giác là thầy của đức vua đang ngồi nhập định. Sợ đức vua trách tội, bà và các nô tỳ phi tang chứng cớ, chất củi thiêu cháy luôn vị Phật Độc Giác đó, nếu vua hỏi thì nói Ngài đã nhập Niết-bàn. Vì ác nghiệp đó nên khi mạng chung, bà thứ phi và các cung nữ đều đọa địa ngục; đến kiếp sống trong thời Phật Gotama, họ cùng bị chết cháy.
Nữ cư sĩ Khujjuttarā - Đệ nhất đa văn
Đời sống hiện tại:
− Trong kiếp sống hiện tại, bà Sāmā là con gái trong gia đình trưởng giả ở Bhaddavatī. Khi dịch bệnh lan tràn ở xứ này, gia đình bà đều chết vì bạo bệnh. Ông trưởng giả Ghosaka ở Kosambī là bạn của cha bà, nhận bà làm con nuôi.
− Lúc bấy giờ, nhà ông trưởng giả tổ chức phân phát thức ăn cho người hoạn nạn. Bà phân chia hàng rào giúp mọi người không còn chen lấn. Ông Ghosaka hài lòng gọi bà là Sāmāvatī (vatī: người sắp xếp trật tự).
− Một lần, vua Udena vi hành trên đường phố gặp bà thì cảm mến, ra lệnh tiến cung, phong làm Chánh hậu, ban cho năm trăm cung nữ theo hầu và một tỳ nữ thân cận tên là Khujjutarā.
− Đức Phật được thỉnh đến Kosambī, cô thị nữ Khujjutarā đi nghe pháp và đắc quả Nhập Lưu. Khi về cung cô thuyết lại cho hoàng hậu nghe, bà và các cung nữ khác đều đắc Thánh Sơ quả như vậy.
− Hoàng hậu sanh tâm tịnh tín đến nỗi khi nghe tin Đức Phật đi ngang qua cung điện, bà cho đục tường để có thể chiêm ngưỡng và đảnh lễ Ngài.
− Việc làm ấy khiến thứ phi Māgandiyā ghét, nói xấu đức hạnh của hoàng hậu nhưng vua Udena không tin, vua còn cho phép thỉnh Đức Phật vào cung thọ trai.
− Chẳng là bà thứ phi ôm lòng căm hận Đức Thế Tôn từ lâu. Trước khi vào cung, cha mẹ bà ngỏ ý muốn Ngài làm con rể bởi tướng bàn chân ngàn căm xinh đẹp, nhưng Ngài thuyết pháp sự bất tịnh của thân khiến bà hổ thẹn. Không trả thù được Thế Tôn, bà chuyển sang hãm hại hoàng hậu Sāmāvatī để giảm đi tín đồ của Ngài.
− Bà Māgandiyā cho thả rắn vào phòng của đức vua rồi vu khống hoàng hậu. Vua tức giận đem bà Sāmāvatī ra pháp trường. Khi vua bắn tên, hoàng hậu nhập định an trú trong tâm từ, nên lúc mũi tên bay gần tới bà thì đổi chiều, hướng đến nhà vua và rớt xuống chân ông. Chứng kiến điều ấy, nhà vua hoảng sợ, lúc này ông mới tin tưởng hoàng hậu bị oan và ra lệnh thả.
− Năng lực tâm từ mạnh mẽ của Hoàng hậu Sāmāvatī giúp bà thoát chết trong gang tấc, được Đức Phật tán thán là nữ đệ tử Đệ nhất an trú từ tâm.
− Sau sự kiện này, bà thứ phi càng tức tối hơn vì vua rất trọng vọng hoàng hậu. Nhân lúc vua đi xa, bà sai người phóng hỏa đốt cả tẩm cung của hoàng hậu khiến bà Sāmāvatī cùng 500 cung nữ chết cháy. Đó cũng là ác nghiệp quá khứ của họ đến lúc chín muồi.
Tài liệu được soạn dựa theo
Tăng Chi Bộ Kinh – chương Một Pháp
Phẩm Người Tối Thắng.
Đan Tâm biên soạn.
CÙNG NHAU XIỂN DƯƠNG ĐẠO PHẬT
Tuân theo truyền thống Phật giáo, chúng tôi cung cấp tài liệu giáo dục Phật giáo phi lợi nhuận. Khả năng duy trì và mở rộng dự án của chúng tôi hoàn toàn phụ thuộc vào sự hỗ trợ của bạn. Nếu thấy tài liệu của chúng tôi hữu ích, hãy cân nhắc quyên góp một lần hoặc hàng tháng.
STK: 117 002 777 568
Ngân hàng Công thương Việt Nam
(Nội dung: Họ tên + tài thí Xiển dương Đạo Pháp)
TIN LIÊN QUAN
Dành cho bạn
Tuệ nhãn của Đức Phật
Đức Phật
13:58 12/06/2026
Trong kinh điển Phật giáo, Đức Phật thường được tôn xưng là bậc Chánh Đẳng Chánh Giác, người đã thành tựu trí tuệ viên mãn và thấy biết đúng như thật về mọi sự vật, hiện tượng.
Nữ cư sĩ Kāḷī Kuraragharikā - Đệ nhất sanh lòng tịnh tín khi nghe lời đồn về Đức Phật
Đức Phật
19:21 06/06/2026
Trong hội chúng đệ tử, bà cận sự Kāḷī Kuraragharikā được Đức Phật tuyên dương là nữ cư sĩ có biệt hạnh Đệ nhất sanh lòng tịnh tín khi nghe lời đồn về Đức Phật dù chưa được gặp Ngài. Bởi vì bà đã chứng quả Dự Lưu khi mới tình cờ một lần nghe hai Dạ-xoa tán thán ân đức Phật.
Nữ cư sĩ Nakulamātā - Đệ nhất thân thiện với Đức Phật
Đức Phật
13:20 05/06/2026
Khi Đức Phật Padumuttara (Thắng Liên Hoa) xuất hiện trên thế gian, tiền thân của bà Nakulamātā thấy Thế Tôn tuyên dương một vị nữ cận sự là Đệ nhất thân thiện với Đức Phật (nói chuyện một cách thân mật) thì sanh tâm hoan hỷ, cúng dường và phát nguyện thành tựu trong tương lai.
Nữ cư sĩ Kātiyānī - Đệ nhất chánh tín bất động
Đức Phật
13:35 03/06/2026
Bà được Đức Phật tuyên dương là nữ cận sự thành tựu biệt hạnh Đệ nhất chánh tín bất động vì lòng tin Tam bảo không lay động dù biết mạng sống bị đe dọa.
