450
Ông Táo rốt cuộc là ai?
Ông Công ông Táo là các vị thần gần gũi với đời sống nhất trong tín ngưỡng dân gian của người Việt, đặc biệt gắn liền với lễ cúng Táo quân vào ngày 23 tháng Chạp âm lịch hằng năm.
Lời Ban Biên tập
Tết Việt, tâm linh Việt là tuyến bài do Cổng thông tin Phật giáo (Phatgiao.org.vn) thực hiện trong dịp Tết Ất Tỵ 2025. Nội dung tuyến bài sẽ là những câu chuyện về lối sống, văn hóa, quan niệm đẹp, nhân văn, những truyền thống giá trị do ông cha để lại, dạy truyền cho cháu con đạo lý làm người, trong tương quan đất trời, con người, muôn loại với các đấng thiêng.
Hi vọng, tuyến bài sẽ góp thêm góc nhìn thú vị cho quý bạn đọc về Tết Việt, nếp đạo ngày xuân. Kính mời quý vị cùng theo dõi loạt bài này và có chia sẻ, góp ý, lan tỏa nếu thấy lợi lạc cho tự thân cũng như người hữu duyên.
Trong tín ngưỡng dân gian Việt Nam, 3 vị thần được các gia chủ thờ phụng là thần Đất, thần Nhà, thần Bếp (Táo quân), mọi người quen gọi là ông Công, ông Táo. Với mong muốn thần Bếp phù hộ cho gia đình mình được nhiều may mắn, người Việt thường làm lễ tiễn đưa Táo quân chầu trời một cách long trọng.
Văn khấn cúng ông Công ông Táo theo quan điểm của Phật giáo
Dưới góc nhìn của Phật giáo, việc thờ Địa thần hay ông Công ông Táo là tập tục, tín ngưỡng dân gian có sự dung hoà trong Đạo giáo và Phật giáo. Từ xa xưa, người ta tin rằng, mỗi lĩnh vực của đời sống con người đều có một vị thần cai quản nên thờ phụng, kính lễ Phật, Thánh và các vị thiện thần ấy thì sẽ được bảo hộ bình an.
Ông Táo hay còn gọi là Chủ Thực Quỷ Vương mà trong Kinh Địa Tạng có nhắc đến. Ngài làm nhiệm vụ phân bổ thức ăn, nước uống cho chúng ta mỗi ngày.
Tuy thuộc cõi quỷ thần nhưng Ngài là thiện thần, không phải ác thần. Ngài xem xét đức hạnh của chúng ta để gia hộ chứ không phải vì phẩm vật dâng cúng - phẩm vật là phương tiện thể hiện tấm lòng gia chủ, ngài chỉ nhận thọ nhận tâm hương, Ngài nhận được là tâm đức và ghi nhận các việc thiện lành của chúng ta…
Trong "Kinh Đại Nguyện Địa Tạng Vương Bồ Tát" phẩm thứ 11 Địa thần hộ pháp, Ngài Kiên Lao Địa Thần có phát nguyện với Đức Phật rằng: "Bạch đức Thế-Tôn! Trong đời sau này, như có người thiện nam kẻ thiện nữ nào ở trong chỗ của mình cư trụ mà có kinh điển cùng hình tượng của đức Địa-Tạng Bồ Tát, người đó lại có thể đọc tụng kinh điển này và cúng dường hình tượng của Bồ Tát.
Thời con dùng thần lực của con thường hộ vệ người đó, cho đến tất cả sự tai họa như nước, lửa, trộm, cướp, nạn lớn, nạn nhỏ, v.v... thảy đều tiêu sạch'.
Đức Phật bảo Kiên Lao Địa Thần rằng: 'Thần lực rộng lớn của ông, các thần khác ít ai bằng.
Vì cớ sao? Vì đất đai trong cõi Diêm Phù Đề đều nhờ ông hộ trợ, cho đến cỏ cây, cát đá, lúa mè, tre lau, gạo thóc, của báu, tất cả những thứ từ đất mà có ra đều nhờ nơi sức thần của ông cả."
Chia sẻ về tập tục đưa ông Táo vào ngày 23 tháng Chạp, Hòa thượng Thích Lệ Trang, Trưởng ban Nghi lễ T.Ư, Trưởng ban Trị sự Phật giáo TP.HCM khẳng định: "Tín ngưỡng thờ Táo quân của dân gian là một truyền thống rất đẹp, không thể nhìn ở góc độ tiêu cực mà cho đó là mê tín, bởi vì ở ngay bài vị Táo quân có dòng chữ “định phúc Táo quân” tức là vị Thần quyết định họa hay phúc.
Hơn nữa, vào những dịp cuối năm, trong Phật giáo cũng có buổi lễ mang tên “Tống Thánh”, nói nôm na là đưa tiễn chư Thiên, buổi lễ này cũng diễn ra vào ngày 23 tháng Chạp, đây là dịp để bày tỏ lòng biết ơn Tam bảo, biết ơn các vị Hộ Pháp Long thiên, biết ơn đất nước đã che chở và ôm ấp cho mình có một cuộc sống hạnh phúc như ý. Tống thánh cũng bắt nguồn từ tín ngưỡng dân gian là tiễn ông Táo."
Vì vậy mà, cúng ông Công ông Táo về trời là một nghi lễ truyền thống của người dân Việt Nam. Là những người Phật tử, chúng ta vừa học giáo lý theo chánh pháp của Đức Phật, nhưng cũng luôn gìn giữ những nét văn hoá, tín ngưỡng hay những bản sắc tốt đẹp của dân tộc.
CÙNG NHAU XIỂN DƯƠNG ĐẠO PHẬT
Tuân theo truyền thống Phật giáo, chúng tôi cung cấp tài liệu giáo dục Phật giáo phi lợi nhuận. Khả năng duy trì và mở rộng dự án của chúng tôi hoàn toàn phụ thuộc vào sự hỗ trợ của bạn. Nếu thấy tài liệu của chúng tôi hữu ích, hãy cân nhắc quyên góp một lần hoặc hàng tháng.
STK: 117 002 777 568
Ngân hàng Công thương Việt Nam
(Nội dung: Họ tên + tài thí Xiển dương Đạo Pháp)
TIN LIÊN QUAN
Dành cho bạn
Điều kiện để được Đức Phật A Di Đà tiếp dẫn lúc lâm chung
Tâm linh Việt
17:55 09/05/2026
Là Phật tử, hẳn nhiều người thường cầu nguyện: “Nguyện khi lâm chung được Đức Phật A Di Đà tiếp dẫn về cõi Tây phương Cực Lạc”. Nhưng không ít người vẫn băn khoăn: muốn được tiếp dẫn thì cần điều kiện gì? Có phải chỉ cần niệm Phật vài câu lúc cuối đời là đủ?
Nghĩ về việc hỏa táng trước khi tổ chức lễ viếng, di quan, hạ quan
Tâm linh Việt
15:03 08/05/2026
Khoảng 15 năm trở về trước, việc hỏa táng là điều chưa từng xảy ra ở quê tôi. Một vùng quê văn hiến nổi tiếng xứ Đoài, nơi đạo Nho, đạo Khổng ăn sâu bám rễ trong đời sống tâm linh cả ngàn năm thì mồ mả tổ tiên, ông bà, cha mẹ quan trọng lắm, quan trọng hơn bất cứ thứ gì.
Vì sao khi người thân mất, Phật tử được khuyến khích không khóc than buồn thảm?
Tâm linh Việt
10:47 06/05/2026
Trong những đám tang ở chùa, điều khiến nhiều người lần đầu tham dự ngạc nhiên là không khí thường không quá bi lụy. Vẫn có nước mắt, vẫn có tiếc thương, nhưng tiếng tụng kinh đều đặn, lời nhắc “giữ chánh niệm”, hay sự khuyên nhủ “đừng khóc than quá mức” khiến tang lễ Phật giáo mang một sắc thái khác.
Cô hồn có thọ nhận được thực phẩm mà ta cúng không?
Tâm linh Việt
15:54 05/05/2026
Mỗi mùa rằm tháng Bảy, hay những ngày cúng cô hồn, nhiều gia đình chuẩn bị mâm thức ăn tươm tất: cơm, cháo, bánh trái, nhang đèn… rồi khấn nguyện gửi đến những vong linh không nơi nương tựa.
Xem thêm
