2 cách hồi hướng công đức đúng lời Phật dạy để phước lành tăng trưởng

Để biết cách tạo lập công đức theo lời Phật dạy giúp cho việc hồi hướng đem lại lợi ích thiết thực như mong nguyện, mời quý vị cùng tìm hiểu trong bài viết dưới đây!

Hồi hướng là gì?

Hồi hướng là một Pháp trong nhà Phật. Trong đó: “hồi” nghĩa là hồi lại, trở về, thu về; “hướng” nghĩa là hướng đến, hướng tới. Như vậy, hồi hướng là sau khi làm một thiện sự nào đó, chúng ta thu phước báu về (gọi là “hồi”), sau đó hướng gửi phước báu ấy đến sự việc, mục đích hoặc người nào đó. Nhờ công đức và phước báu ấy, các mong cầu được tăng duyên thành tựu. Và chúng ta chỉ hồi hướng được khi làm thiện, không thể hồi hướng khi làm việc ác. 

Thời Đức Phật tại thế, khi thọ nhận sự cúng dường, Đức Phật và các vị Thánh chúng đều hồi hướng chúc phúc lành cho tất cả. Như trong Tích Truyện Pháp Cú, phẩm XVII Sân Hận, 3. Người Nghèo Và Cô Con Gái, bài 3.A “Punna Được Công Đức” có ghi lại sự kiện vợ chồng ông Punna cúng dường tăm xỉa răng, nước và phần ăn trưa lên Tôn giả Xá Lợi Phất. Sau đó, Ngài chú nguyện hồi hướng cho vợ chồng ông. Do công đức của các vị Thánh rất lớn nên ngay trong hiện kiếp, gia đình ông Punna đã được quả phúc lành: tất cả đất trên ruộng nhà ông đều biến thành vàng. 

Như vậy, hồi hướng là một Pháp chân thật trong Phật giáo, ai cũng có thể hồi hướng khi làm được thiện sự, công đức.

Những đối tượng có thể nhận được phúc lành từ sự hồi hướng

1. Người tạo lập công đức và người thân đã mất nhiều đời

Khi làm phước như bố thí, cúng dường và các việc phúc thiện khác hồi hướng cho người đã mất thì họ được một phần, còn sáu phần thuộc về chính người làm phước. Như trong kinh Địa Tạng Bổn Nguyện phẩm thứ 7 “Lợi Ích Kẻ Còn Người Mất”, Ngài Bồ tát Địa Tạng dạy rằng: “Như có người nam cùng người nữ nào lúc sanh tiền không tu tạo phước lành mà lại gây lấy những tội ác, sau khi người mạng chung, hàng thân quyến kẻ lớn người nhỏ vì người chết mà tu tạo phước lợi làm tất cả việc về Thánh đạo, thời trong bảy phần công đức người chết nhờ đặng một phần, còn sáu phần công đức thuộc về người thân quyến hiện lo tu tạo đó.”

Trong đó:

Một phần công đức người mất nhận được lớn hay nhỏ phụ thuộc vào tâm của họ: Nếu họ hoan hỷ với các việc làm phước thiện của người hồi hướng thì phước báu rất lớn; ngược lại, phước báu sẽ rất nhỏ. Như trong kinh Tôn Giả Mục Kiều Liên Cứu Mẹ có ghi lại rằng: Khi đại Tăng chú nguyện hồi hướng công đức cúng dường của Tôn giả Mục Kiều Liên cho thân mẫu của Ngài - bà Thanh Đề thì bà khởi tâm xả tham, bỏ lòng ích kỷ nên được hưởng trọn vẹn phước báu và sinh thiên ngay trong ngày hôm ấy. 

Sáu phần công đức của người hồi hướng bao gồm: ba phần sinh ra do người bố thí (trước khi bố thí có tâm hoan hỷ, trong khi bố thí có tâm tịnh tín, sau khi bố thí tiếp tục hoan hỷ) và ba phần sinh ra từ người nhận thí (trước, trong và sau khi nhận thí, tâm đang thực hành hoặc đã ly tham, sân, si). Như trong kinh Bố Thí Và Cúng Dường Như Pháp (Tăng Chi Bộ kinh), Đức Phật dạy: “...Có ba phần thuộc về người bố thí và có ba phần thuộc về người nhận vật phẩm bố thí. Thế nào là ba phần thuộc về người bố thí? …Người bố thí, trước khi bố thí, ý được vui lòng; trong khi bố thí, tâm được tịnh tín; sau khi bố thí, cảm thấy hoan hỷ. Đây là ba phần của người bố thí. Thế nào là ba phần của người nhận phẩm vật bố thí? Ở đây, …những người nhận phẩm vật bố thí, đã được ly tham hay đang thực hành hạnh ly tham; đã được ly sân hay đang thực hành hạnh ly sân; đã được ly si hay đang thực hành hạnh ly si. Đây là ba phần của người nhận phẩm vật bố thí. Như vậy, …đây là thí vật có sáu phần.

…Công đức của thí vật sáu phần thật vô lượng: “Là nguồn sanh phước, nguồn sanh thiện, món ăn an lạc, thuộc thiên giới, là quả lạc dị thục, dẫn đến cõi Trời, đưa đến khả lạc, khả hỷ, hạnh phúc và an lạc”.

2. Khắp pháp giới chúng sinh

Một trong mười hạnh nguyện của Đức Bồ tát Phổ Hiền là “phổ giai hồi hướng” (hồi hướng khắp tất cả) - tức là tu tập được bao nhiêu công đức lành, xin hồi hướng cho hết tất cả chúng sinh. Nếu chỉ giữ công đức cho riêng mình, không hồi hướng cho ai thì còn ích kỷ, tự tư, tự lợi. Cho nên, là người con Phật, chúng ta phải học hạnh hồi hướng. Sau khi làm được các việc công đức như tọa thiền, tụng kinh,... thì chúng ta nguyện đem công đức này hồi hướng cho tất cả hữu tình và vô tình, hữu hình và vô hình đều được ân chiêm công đức, nhận được phần lợi ích. Chư vị Bồ tát đều có tâm nguyện như vậy.

Các việc nên làm để tạo ra công đức hồi hướng

Công đức, phước báu xuất phát từ những việc làm thiện của mỗi người. Trong kinh Thập Thiện, Đức Phật dạy về 10 nghiệp thiện nên làm để sinh ra phước báu như sau: Không sát sinh mà phóng sinh cứu người, cứu vật; không trộm cắp mà biết bố thí, làm việc phước thiện nơi Tam Bảo; không tà dâm mà sống trinh thuận; không dối láo mà sống chân thật; không nói lưỡi hai chiều; không nói lời thô ác; không nói lời thêu dệt; không tham dục; không giận dữ; không bảo thủ, tà kiến. 

Tựu chung lại, có thể nói khi chúng ta bố thí, trì giới và rèn sửa thân tâm thì sinh ra công đức, phước báu để hồi hướng. Như trong kinh Nhân Quả, Đức Phật cũng dạy: “Tất cả nam nữ ở thế gian, giàu sang hay nghèo hèn, chịu khổ vô cùng hoặc hưởng phước vô lượng đều do nhân duyên từ trước mà cảm quả báo. Cho nên tất cả chúng sinh, trước phải hiếu kính cha mẹ, kế đó phải tin trọng ngôi Tam Bảo, thứ ba nên bỏ việc sát hại mà phóng sinh và thứ tư cần trì trai và bố thí mới có thể gieo giống ruộng phước về sau”.

Cách hồi hướng công đức để được nhiều phước báu nhất

1. Hồi hướng với tâm chân thật, rộng lớn

Nếu chúng ta chỉ đọc bài hồi hướng công đức theo thói quen, không chân thật mong muốn cho mọi người được tốt hơn, không xả tâm tham, tâm ích kỷ thì chưa lợi ích. Ví dụ: Sau thời khóa tụng kinh, ta đọc “nguyện đem công đức này hồi hướng cho tất cả” nhưng thật tâm ta không muốn cho những người mình ghét được tốt đẹp hơn thì tâm ích kỷ vẫn còn, hồi hướng không được bao nhiêu. Đồng thời, công đức, phước báu cũng không chuyển đi đâu được. 

Ngược lại, khi chúng ta hồi hướng với tâm chân thật mong cho mọi người đều được giác ngộ, sáng tỏ đạo lý thì công đức, phước báu của ta được tăng lên, thiện pháp được nhân rộng ra. 

Cho nên, chúng ta hãy tu tập, làm việc phước thiện thật nhiều và chân thành hồi hướng không chỉ cho thân quyến mà khắp pháp giới chúng sinh cùng được hưởng phước báu. Người phát tâm chia sẻ rộng rãi thì phước của người ấy lớn lên.

2. Hồi hướng về Vô thượng Bồ đề (quả vị Phật)

Người đệ tử Phật khi làm tất cả các công đức, thiện sự đều nên hồi hướng về Vô thượng Bồ đề - tức là hướng tới thành tựu quả vị Phật (quả vị tối thượng cao quý nhất). Thành tựu quả vị này không đơn giản, chính Đức Phật phải tu ba a tăng kỳ kiếp mới thành. 

Và khi thành tựu quả vị Phật là thành tựu mọi phúc lạc ở trần gian, không gì sánh bằng. Cho nên Thái tử Tất Đạt Đa bao nhiêu kiếp khổ hạnh tu hành chỉ vì hồi hướng đến quả vị Vô thượng Bồ Đề, tất cả các vị Bồ tát đều như vậy. Do đó, quả vị Vô thượng Bồ Đề là quả vị cao quý nhất của tất cả chúng sinh.

Nếu chúng ta biết hồi hướng về Vô thượng Bồ đề thì chư Phật và Thánh chúng rất hoan hỷ. Bởi các Ngài đều mong muốn chúng sinh phát tâm Bồ đề, thành tựu quả vị để chấm dứt luân hồi sinh tử, đạt được an lạc như các Ngài. Như vậy, phát tâm Bồ đề là đồng chí, đồng nguyện với chư Phật, sẽ được cộng hưởng từ lực của chư Phật, chư Bồ tát vì “đồng thanh tương ứng, đồng khí tương cầu”.  

Đặc biệt, khi tiến đến được quả vị Vô thượng Bồ đề, chúng ta đã trải qua đầy đủ tất cả các quả vị khác, có thể là Chuyển luân Thánh Vương, vương tôn công tử, chư Thiên,... Như Bồ tát Hộ Minh trước khi thành Phật, Ngài là Bồ tát trên cõi Trời Đâu Suất. Trước đó Ngài cũng đã làm vua, Chuyển luân Thánh Vương, trời Đế Thích,... Cho nên, chúng ta hãy dũng mãnh hồi hướng đến Vô thượng Bồ đề. Điều này sẽ dẫn chúng ta đi lên, từ thấp đến cao, từ khổ đến vui.