450
Phật dạy Chánh ngữ: Lời nói có giá trị hướng thiện hướng thượng
"Nghe" người khác nói mà mình thiếu chánh niệm, thiếu sáng suốt sẽ mang lại phiền khổ cho bản thân mình và cả những người xung quanh.
Ta sẽ kế thừa suy nghĩ, lời nói của mình
Bài học sâu sắc từ một triết gia Hy lạp cổ đại nổi tiếng rất đáng để chúng ta suy ngẫm.
Có người quen gặp triết gia Socrates và hỏi: “Ông biết tôi nghe được chuyện gì về người bạn của ông không?”
“Anh đợi một chút”, Socrates nói: “Trước khi kể cho tôi điều gì, cho tôi muốn hỏi anh vài câu:
Socrates nói tiếp “Trước khi anh kể cho tôi về bạn của tôi, có lẽ anh dừng lại một chút, nghĩ kỹ những gì anh định nói sẽ là một ý hay.
Một là, Anh có hoàn toàn chắc chắn những gì sắp kể cho tôi nghe là sự thật đã được kiểm chứng 100% không?”
“Không”, người kia trả lời, “Thực ra tôi chỉ nghe người ta nói như vậy thôi."
“Được rồi”, Socrates tiếp. “Vậy là chính anh cũng không biết chắc điều đó có thật hay không.
Hai là điều mà anh định nói về bạn tôi có hay ho tốt đẹp không?”
“Không, ngược lại”.
“Vậy là anh định nói về một điều chẳng hay ho tốt đẹp gì, và anh cũng chẳng chắc chắn là nó đúng sự thật.
Ba là, điều anh định nói về bạn tôi có đem lại lợi ích cho anh, cho tôi và cho mọi người không?”
“Không, không có lợi ích cho ai cả ”, người bạn này lại trả lời.
“Vậy thì, Socrates chốt lại:
Nếu điều anh định nói cho tôi chẳng tốt đẹp gì, cũng chẳng hữu ích và cũng chưa chắc có thật, thì tại sao anh lại muốn kể cho tôi, làm cho tôi nghĩ không tốt về người bạn của tôi.
Nho gia dạy: Tam tư nhi hành, tam tư nhi ngôn
Người xưa bảo: Trước khi nói phải uốn lưỡi 7 lần để không nói sai quấy.
Phật dạy Chánh ngữ (lời nói chân thật, hoà ái, đúng lý, có giá trị hướng thiện, hướng thượng) trong Bát chánh đạo.
Nhà triết học Socrate đã chỉ cho chúng ta cách nghe và nói điều gì đó về người khác: Điều đó có tốt đẹp không; có lợi ích không; có chắc đúng sự thật không?
Bài học sâu sắc này mang lại ích lợi lớn cho mọi người trong đời sống.
Thay vì mất thời gian vào những chuyện thị phi vô bổ, tạo nên khẩu nghiệp, nghiệp xấu ác và gặp nhiều rắc rối, quả báo thì hãy tập trung sức khỏe tinh thần vào những vấn đề quan trọng, nói và làm thiết thực, có ý nghĩa với bản thân, gia đình, xã hội, đất nước và chúng sanh.
CÙNG NHAU XIỂN DƯƠNG ĐẠO PHẬT
Tuân theo truyền thống Phật giáo, chúng tôi cung cấp tài liệu giáo dục Phật giáo phi lợi nhuận. Khả năng duy trì và mở rộng dự án của chúng tôi hoàn toàn phụ thuộc vào sự hỗ trợ của bạn. Nếu thấy tài liệu của chúng tôi hữu ích, hãy cân nhắc quyên góp một lần hoặc hàng tháng.
STK: 117 002 777 568
Ngân hàng Công thương Việt Nam
(Nội dung: Họ tên + tài thí Xiển dương Đạo Pháp)
TIN LIÊN QUAN
Dành cho bạn
Còn mang phiền não theo, đến đâu cũng không hạnh phúc
Phật giáo thường thức
13:45 09/05/2026
Có một sự thật mà nhiều người trong chúng ta thường mắc phải khi gặp khổ đau, buồn chán, bực bội, ta thường nghĩ rằng chỉ cần thay đổi hoàn cảnh thì mọi chuyện sẽ tốt hơn. Ta đổi việc, đổi nơi ở, đổi bạn đời, thậm chí đổi cả quốc gia để sinh sống. Nhưng thật lạ, sau một thời gian, những cảm xúc tiêu cực cũ kỹ lại ùa về. Hóa ra, vấn đề không nằm ở bên ngoài, mà nằm ngay trong chính tâm thức của ta.
Luôn có điều không ổn và thói quen đổ lỗi cho người khác
Phật giáo thường thức
11:18 09/05/2026
Nhìn lỗi mình bước đột phá đầu tiên trên con đường giác ngộ. Tại sao chúng ta không nhìn thấy lỗi của chính mình? Bởi vì tâm ta bị che mờ bởi bức màng vô minh và ngã chấp. Ta có một cơ chế đã được lập trình sẵn, ưu tiên bảo vệ hình ảnh bản thân, phóng đại lỗi người, thu nhỏ lỗi mình. Đây là một trong những trói buộc lớn nhất cản trở sự tu tập.
Nguyện là gì trong chánh pháp?
Phật giáo thường thức
10:26 09/05/2026
Nguyện, nếu chỉ nói suông, thì không có lực. Nhưng nếu được lặp lại bằng tâm chân thật, liên tục, thì sẽ trở thành một dòng chảy tâm lý mạnh mẽ, dẫn dắt toàn bộ đời sống.
Bồ Đề Đạo Tràng là gì, ở đâu?
Phật giáo thường thức
10:14 09/05/2026
Bồ Đề Đạo Tràng là nơi Thái tử Tất Đạt Đa thành đạo, chứng đạt quả vị giác ngộ, giải thoát; trở thành Đức Phật Thích Ca Mâu Ni. Ngài đã trở thành vị Phật đầu tiên trên trái đất trong hiện kiếp này. Tại đây, có một cội cây Bồ đề đã chứng kiến quá trình đạt đạo của Ngài.
Xem thêm
