Tâm từ và sự tử tế đúng nghĩa

Hỏi: Tôi rất thích những lời giảng của sư về tâm từ, sự tử tế, không tham đắm, không dính mắc, lòng vị tha, và sự tĩnh lặng. Tuy nhiên, tôi vẫn thắc mắc về thái độ chỉ biết tử tế, khoanh tay ngồi nhìn và buông bỏ. Tôi lo ngại là người khác sẽ chà đạp lên tôi. Sư có cho đây là một điều nguy hiểm không và nếu chúng ta chỉ biết tử tế, mọi người sẽ giẫm nát chúng ta không?


Tâm từ và sự tử tế đúng nghĩa  1
Ảnh minh họa. 

Rải tâm từ tăng thêm phước đức

Đáp:

Nếu bạn là một người ngu ngốc, dĩ nhiên mọi người sẽ đạp lên bạn mà đi.

Nếu bạn cho tử tế là một thái độ lịch sự và tế nhị về tình cảm và áp dụng nó trong tất cả mọi hoàn cảnh thì chắc chắn bạn sẽ thất bại. Không ai làm được việc này cả. Càng ứng xử như thế, bạn sẽ càng ngu ngốc và người đời càng không kính trọng bạn, vì những gì bạn làm là giả tạo & không chân thật.

Nhưng tâm từ chân thật có oai lực rất mạnh và nó là cách ứng xử đúng đắn và thích hợp đối với cuộc đời. Đó không phải là thái độ lịch sự và tử tế để lấy lòng người khác, nhưng là sự tỉnh thức, sự tiếp thu những đau đớn cũng như những khoái lạc và những điều kiện khác mà chúng ta gặp trong cuộc đời.

Tính chất của tâm từ là không phân biệt. Chính vì còn phân biệt và so sánh mà chúng ta chỉ quan tâm đến những sai trái của cuộc đời và làm trầm trọng hơn những thiệt thòi bất công mà chúng ta hoặc người khác gặp phải.

Tâm từ không giả vờ cho là mọi việc đều tốt đẹp. Tâm từ là không gây thêm khó khăn, không trút đổ sự sân hận chán ghét xuất phát từ vô minh lên trên những khổ đau hay xấu xa sẵn có.

Tâm từ là khả năng kiên nhẫn và chấp nhận những gì xảy ra trong cuộc đời. Có thái độ tiêu cực và sân hận với chính bạn là một cực đoan. Nhưng giả vờ tin là mọi việc lúc nào cũng tốt đẹp lại là một cực đoan khác. Sự giả vờ này chính là sự tự lừa dối.

Tâm từ chân thật và trí tuệ chân thật đi đôi với nhau. Dù không bị vô minh chi phối, những phản ứng của chúng ta với cuộc đời không nhất thiết lúc nào cũng vui vẻ và hạnh phúc. Có thể chúng ta sẽ rất đau đớn và thậm chí đầy phẫn nộ. Nhưng chúng ta vẫn có thể đầy từ tâm. Điều nầy có nghĩa là chúng ta có phản ứng đúng đắn - phản ứng không xuất phát từ tham ái hoặc sợ hãi.

Tâm từ có thể là cái tát tay đau điếng hay là cái vỗ vai thân mật. Ở đây, vấn đề không phải ở cái tát tay hay sự vỗ về. Tâm từ chính là cái trí tuệ nằm phía sau hành động của chúng ta.

gg follow

CÙNG NHAU XIỂN DƯƠNG ĐẠO PHẬT

Tuân theo truyền thống Phật giáo, chúng tôi cung cấp tài liệu giáo dục Phật giáo phi lợi nhuận. Khả năng duy trì và mở rộng dự án của chúng tôi hoàn toàn phụ thuộc vào sự hỗ trợ của bạn. Nếu thấy tài liệu của chúng tôi hữu ích, hãy cân nhắc quyên góp một lần hoặc hàng tháng.

STK: 117 002 777 568

Ngân hàng Công thương Việt Nam

(Nội dung: Họ tên + tài thí Xiển dương Đạo Pháp)

Hai cách giải quyết được khó khăn: Thay đổi hoặc đối diện

Phật giáo thường thức 17:30 11/05/2026

Trong cuộc sống, khó khăn và thử thách là điều không thể tránh khỏi. Mỗi ngày, chúng ta đều đối mặt với những vấn đề lớn nhỏ, từ chuyện mất chiếc ví, cãi vã với người thân, đến bệnh tật hay mất mát lớn lao. Cách mà chúng ta phản ứng trước những khó khăn ấy quyết định rất lớn đến mức độ an lạc hay khổ đau của tâm hồn.

Đức Phật có thể tha thứ tội lỗi cho chúng ta không?

Phật giáo thường thức 13:45 11/05/2026

Chữ tội lỗi ở đây được dùng theo ý nghĩa của Phật giáo; có nghĩa là những hành vi bất thiện: Đó là hành động bất thiện, lời nói bất thiện, tư tưởng bất thiện. Ba bất thiện trên được gọi là akusala. Ta tạm thời gọi akusala là tội lỗi. Đức Phật có thể tha thứ (tội lỗi) của ta đã làm chăng?

Sự hoà hợp Phật giáo vì hoà bình và phát triển bền vững

Phật giáo thường thức 13:22 11/05/2026

Cuối tháng 10 năm 2025, Hội nghị Lãnh đạo Phật giáo 3 nước Việt Nam - Lào - Campuchia lần thứ III với chủ đề “Sự hòa hợp Phật giáo vì hòa bình và phát triển bền vững”, đã diễn ra trọng thể tại Thủ đô Phnom Penh, Vương quốc Campuchia, có sự tham dự của gần 240 đại biểu đại diện lãnh đạo Phật giáo và các cơ quan quản lý tôn giáo của 3 quốc gia.

Cờ Phật đản - Sắc màu nhắc ta quay về ánh sáng tỉnh thức

Phật giáo thường thức 12:44 11/05/2026

Mỗi mùa Phật Đản trở về, bên cạnh hương hoa, lễ đài và tiếng chuông chùa ngân vang, hình ảnh lá cờ Phật giáo tung bay giữa trời như nhắc người con Phật nhớ về ngày Đức Thế Tôn thị hiện.

Xem thêm