450
Cận tử nghiệp trong tiến trình của sự chết
Cận tử nghiệp của một người diễn ra vào giờ phút lâm chung, tức là khi bắt đầu trải qua giai đoạn của sự chết. Lúc đó mình rơi vào một trạng thái mà pháp hoàn toàn tự động vận hành. Tức là tất cả những cái mà mình thấy, mình nghe chung quanh, tất cả mọi cái đang diễn ra lúc đó hoàn toàn là pháp tự vận hành, còn mình thì không thể làm gì được.
Khi đó xuất hiện một số hiện tượng tùy theo mức độ tu hành của người đó như thế nào, cảnh giới tâm hay nghiệp quá khứ của người đó như thế nào mà xuất hiện.
Hồi đó ở quê Thầy có một người đàn ông ngày nào cũng xách cái lồng chim và một bầy chó đi bắt chim. Gần như suốt cuộc đời ông ấy chỉ làm vậy. Sau này nghe dân làng họ kể lại, rằng khi ông ấy chết thì trạng thái cũng giống như là bị giết vậy đó.
Trước khi chết ông ấy nhìn thấy điều gì đó khiến ông rất sợ hãi, rồi ông la lối đủ thứ, và thậm chí sau đó hộc máu ra. Tức là những hiện tượng xảy ra trước khi chết nó tương ứng với nghiệp của mình trong quá khứ. Bất kể mình có cho phép hay không nó cũng tự đến thôi.
Có khi nó xuất hiện như là một cuốn phim về cả cuộc đời luôn. Giống như mình nằm ngủ mới chớp mắt thôi mà thấy một giấc chiêm bao rất là dài, khi mở mắt ra thì thấy mới có mấy phút mấy giây chứ không phải là lâu.
Cái tâm mình nó kỳ lạ như vậy đó. Trong giấc chiêm bao mình thấy rất lâu mà thời gian nó thực sự diễn ra thì lại rất ngắn.
Trước khi Tử tâm xuất hiện, sẽ diễn ra một “đoạn phim” với nhiều loại nội dung, nhưng có thể tóm tắt thành ba loại : nghiệp - nghiệp tướng - thú tướng.
Nghiệp: tức là mình thấy lại một cảnh giết chóc do chính mình tham gia chẳng hạn. Có người thì thấy lại một cuốn phim cả cuộc đời mình luôn.
Nghiệp tướng: ví như người tu hành thì thấy những điều lành như thấy ngôi chùa, hay là thấy tượng Phật, những đồ thờ cúng, hoặc là thấy chư Tăng… Những người khác thì có thể thấy súng đạn, máu me,… Những hình ảnh ấy cũng thuộc về nghiệp quá khứ, nhưng chỉ xuất hiện một vài hình ảnh gì đó thôi chứ không xuất hiện rõ ràng như một cuốn phim.
Thú tướng: chữ “thú” ở đây là cảnh giới chứ không phải “thú vật”. Ở đây là trường hợp mình thấy cảnh giới mà mình hướng tới khi tái sinh.
Tùy vào những gì mình làm trong quá khứ mà có người thấy cảnh địa ngục, thấy cảnh súc sinh, thấy cảnh ăn nhậu, hay là thấy cảnh tu hành. Thấy cảnh giới gì là tùy theo nghiệp của mình.
Và khi thấy cảnh giới đó thì tự nhiên mình thích. Ví như trước đây mình thích ăn nhậu, thì trước khi chết mình thấy cảnh ăn nhậu thì mình thích. Còn có người thì lại thấy Chư thiên, thấy những cảnh giới rất là tốt đẹp thì nghĩ là "Chư thiên đến rước rồi".
Mình thấy thích cảnh giới nào thì khi thức tái sinh xuất hiện là mình sẽ tái sinh vô cái cảnh giới đó. Người thích súc sinh thì tái sinh làm súc sinh, người thích ăn nhậu thì tái sinh làm người nhưng có tâm cảnh bất thiện chẳng hạn.
Và tiếp theo 3 hiện tượng trên thì xuất hiệt Tử tâm (cuti-citta), là cái tâm cuối cùng của kiếp sống hiện tại.
Tiếp theo đó là Kiết-sinh-thức hay còn gọi là Thức-tái-sinh (Paṭisandhi). Khi thấy 3 loại hiện tượng nói trên thì kiết-sinh-thức sẽ dựa vào phản ứng nội tâm của mình mà bắt vào cảnh giới tương ứng, dẫn dắt mình tái sinh vào cảnh giới đó, và thời điểm chuyển giao danh-sắc bắt đầu.
Sự chết diễn ra theo Đạo Phật mô tả là như vậy…
CÙNG NHAU XIỂN DƯƠNG ĐẠO PHẬT
Tuân theo truyền thống Phật giáo, chúng tôi cung cấp tài liệu giáo dục Phật giáo phi lợi nhuận. Khả năng duy trì và mở rộng dự án của chúng tôi hoàn toàn phụ thuộc vào sự hỗ trợ của bạn. Nếu thấy tài liệu của chúng tôi hữu ích, hãy cân nhắc quyên góp một lần hoặc hàng tháng.
STK: 117 002 777 568
Ngân hàng Công thương Việt Nam
(Nội dung: Họ tên + tài thí Xiển dương Đạo Pháp)
TIN LIÊN QUAN
Dành cho bạn
Tâm tĩnh lặng trong đời sống tu tập
Phật giáo thường thức
16:57 27/05/2026
Tâm tĩnh lặng góp phần không nhỏ vào sự tu tập của ta. Nếu không có tâm tĩnh lặng, ta khó có thể biết ta cần phải thay đổi như thế nào khi quán sát nội tâm.
Hiểu đúng nghi lễ mộc dục "tắm Phật"
Phật giáo thường thức
15:59 27/05/2026
Mỗi mùa Phật Đản về, hàng triệu người con Phật thành kính tham dự nghi lễ Mộc Dục (tắm Phật) để tưởng niệm ngày Đức Phật đản sinh. Đây là một nghi lễ đẹp, mang ý nghĩa giáo dục tâm linh sâu sắc. Tuy nhiên, nếu hiểu sai ý nghĩa của nghi lễ, biến việc tắm Phật thành hành động cầu xin thần quyền, mong đổi vận số, tiêu tai giải hạn hay ban phát tài lộc, thì đó không còn là tinh thần chánh pháp mà đã rơi vào mê tín và tà kiến.
Bài sám tụng ngày lễ Phật Đản
Phật giáo thường thức
15:02 27/05/2026
Mỗi khi quỳ trước Phật đài tụng bài sám Phật Đản, chúng ta thấy rõ lòng mình hơn, nhìn sâu cuộc đời mình hơn và quán chiếu về thân phận của mình nhiều hơn. Điều này có nghĩa, mỗi lần tụng sám Phật Đản là mỗi lần chúng ta nhìn lại quảng đường tu tập của mình.
Xem thêm
