450
Tầm quan trọng của tác ý
Như lý tác ý là tác ý thuận theo chân lý. Sacca (chân lý, sự thực) là không nói dối, lòng thành thực, thực hành theo chánh pháp, hướng tâm đến tứ đế, duyên khởi, tam tướng. Những sự thực như vậy là cốt lõi của đời sống và cần phải tác ý để được an lạc.
Trước khi bàn đến tác ý quan trọng như thế nào, xin giải đáp câu hỏi nhiều người muốn biết, đó là như lý tác ý là gì?
Như lý tác ý, Pāli gọi là yoniso manasikāra.
Yoni là nguồn gốc, so là một hậu tố dùng trong xuất xứ cách. Do đó, yoniso nghĩa là từ nguồn, theo nguồn.
Ý niệm là nơi khởi nguồn thiện nghiệp và bất thiện nghiệp
Ảnh minh họa.
Manasikāra là hướng tâm, chú ý. Như vậy Yoniso manasikāra nghĩa là tác ý từ nơi nguồn, tác ý theo nguồn.
Khi nói nguồn là nói đến nền tảng, cốt lõi. Cái gì có cốt lõi là chân lý. Do đó, yoniso, dịch là như lý, ‘như’ là hợp với, thuận theo. ‘Lý’ là chân lý, như lý là thuận theo chân lý, hòa hợp với chân lý. ‘Như lý tác ý’ là tác ý thuận theo chân lý. Chân lý cao siêu như duyên khởi, tứ đế, nếu tác ý đến thì gọi là như lý tác ý. Nhưng tác ý đến ngũ giới như không sát sanh, không trộm cắp … cũng là như lý tác ý, bởi vì giới hạnh là cốt lõi của thân, khẩu. Tác ý đến tâm từ khi tâm sân nổi lên thì đây cũng là như lý tác ý. Những cốt lõi là vô thường, khổ, vô ngã, nếu tác ý đến là như lý tác ý.
Ayoniso manasikāra, phi như lý tác ý. Tác ý ra khỏi nguồn, nghĩa là ra khỏi cốt lõi, trở thành mất chân đứng, biến con người thành rỗng tuếch. Gọi là phi như lý, nghĩa là trái với chân lý, nghịch với chân lý. Khi sân nổi lên, tác ý đến những đối tượng gây thù hận thì là phi như lý tác ý. Khi tham nổi lên, tác ý đến đối tượng gây tham muốn là phi như lý tác ý.
Như lý tác ý là tác ý thuận theo chân lý. Sacca (chân lý, sự thực) là không nói dối, lòng thành thực, thực hành theo chánh pháp, hướng tâm đến tứ đế, duyên khởi, tam tướng. Những sự thực như vậy là cốt lõi của đời sống và cần phải tác ý để được an lạc, như Phật ngôn ‘Trong các hương vị thì chân lý là vị ngọt tối thượng’.
Nếu tác ý trái với chân lý thì sẽ là phi như lý tác ý. Khi đó đời sống sẽ như thế nào? Sẽ nếm nhiều vị đắng, mà vị đắng không gì khác hơn cái người đời sợ nhất, đó là đau khổ.
CÙNG NHAU XIỂN DƯƠNG ĐẠO PHẬT
Tuân theo truyền thống Phật giáo, chúng tôi cung cấp tài liệu giáo dục Phật giáo phi lợi nhuận. Khả năng duy trì và mở rộng dự án của chúng tôi hoàn toàn phụ thuộc vào sự hỗ trợ của bạn. Nếu thấy tài liệu của chúng tôi hữu ích, hãy cân nhắc quyên góp một lần hoặc hàng tháng.
STK: 117 002 777 568
Ngân hàng Công thương Việt Nam
(Nội dung: Họ tên + tài thí Xiển dương Đạo Pháp)
TIN LIÊN QUAN
Dành cho bạn
Nghi thức trì tụng Diệt Định Nghiệp Đà Ra Ni - Sám hối diệt nghiệp
Kiến thức
18:00 06/05/2026
Nghi thức này gồm hai phần là trì tụng thần chú Diệt Định Nghiệp của Địa Tạng Bồ Tát và sám hối theo hướng dẫn của Đức Phật trong kinh Kim Quang Minh, kết hợp cả trì chú và sám hối để tạo ra công năng diệt trừ nghiệp chướng cực kì mạnh mẽ.
Chú Đại Bi - Hạnh phúc bình an hiện tại và mai sau
Kiến thức
19:00 30/04/2026
Trì tụng chú Đại Bi không những được tự tại, mà các điều cầu mong còn được thành tựu, có thể tránh được khổ ách tai nạn và được vui sướng an lạc, vượt qua mọi hiểm nghèo, tới chỗ bình an vô sự.
Vì sao Đức Phật không cứu độ hết chúng sinh thoát khỏi khổ đau?
Kiến thức
08:09 22/04/2026
Phật không thể chuyển được nghiệp của chúng sinh, mà chỉ có thể từ bi chỉ dạy chúng sinh tự mình nỗ lực để thay đổi cuộc đời của mình.
Lạy Phật hàm chứa nguyên lý y học thâm sâu
Kiến thức
10:07 19/04/2026
Lạy Phật là môn vận động giúp thân, miệng, ý chúng ta thanh tịnh; có thể giúp tâm chúng ta có thể khế hợp với tâm Phật và đương nhiên cũng có thể trị bệnh.
Xem thêm
