450
Xúc chạm danh, sắc
Khi có sự xúc chạm xảy ra trong vùng cảm giác của bạn - nơi mà sắc (rūpa) và danh (nāma) cùng xuất hiện song hành - hãy chỉ đặt sự chú tâm vững vàng vào đối tượng sắc đang được xúc chạm, không cần cố gắng theo dõi danh riêng rẽ.
Bởi vì danh - tức là sự biết - sẽ tự nó phát sinh và hiển lộ theo sau sắc.
Ví như bê con vẫn còn bú mẹ, nếu có người kéo con bò mẹ đi, thì bê con sẽ tự động đi theo. Hãy ghi nhớ hình ảnh ấy.
Bởi vì:
Sắc là cái hiện rõ ràng hơn để nhận biết,
Sắc là nơi tập trung của mọi khổ đau
nên hãy đặt sự quan sát ưu tiên nơi sắc, tức là đối tượng xúc chạm (sắc xúc).
Sự biết (thức) chỉ sinh khởi khi có sự xúc chạm. Nhưng trong giai đoạn đầu, vì chánh định và tuệ giác của hành giả còn non yếu, nên sự biết ấy không rõ ràng, không thấy được chi tiết.
Chỉ khi định và tuệ được trưởng thành, thì sự quan sát danh sắc mới trở nên trực tiếp, dễ dàng.
Hơn nữa, chỉ cần đặt tâm vững vàng vào sắc, thì danh - như thọ, tưởng, tâm hành - sẽ tự động bộc lộ. Vì chúng vốn không tách rời mà vận hành đồng thời.
Ví như:
Trên mặt nước đang trôi, có một con thuyền lướt qua.
Trên thuyền ấy có bốn người hành khách.
Nếu bạn nắm được con thuyền, thì cả bốn người cũng đã được giữ lại theo
Không cần phải đuổi bắt từng người một.
Cũng vậy, trong tiến trình thân – tâm, sắc được nhận biết khi có sự xúc chạm.
Từ đó, các cảm thọ (thọ), ghi nhận (tưởng), phản ứng thiện ác (tác ý), phân biệt tốt xấu (tư duy, phán đoán)… tất cả đồng thời phát sinh và kết hợp với sắc.
Khi xúc chạm vào sự mát lạnh của nước,
khi tiếp xúc với hơi nóng của lửa,
tất cả những gì bạn cảm nhận và phân biệt đều là danh sắc kết hợp song hành, không thể tách rời.
Vì vậy, chỉ cần bạn đặt tâm vững vàng vào một lần xúc chạm, thì sự nhận biết (minh sát) sẽ tự khởi lên một cách tự nhiên.
Không cần phải tìm kiếm gượng ép,
Không cần phải cố gắng phức tạp hoá quá trình tu tập.
CÙNG NHAU XIỂN DƯƠNG ĐẠO PHẬT
Tuân theo truyền thống Phật giáo, chúng tôi cung cấp tài liệu giáo dục Phật giáo phi lợi nhuận. Khả năng duy trì và mở rộng dự án của chúng tôi hoàn toàn phụ thuộc vào sự hỗ trợ của bạn. Nếu thấy tài liệu của chúng tôi hữu ích, hãy cân nhắc quyên góp một lần hoặc hàng tháng.
STK: 117 002 777 568
Ngân hàng Công thương Việt Nam
(Nội dung: Họ tên + tài thí Xiển dương Đạo Pháp)
TIN LIÊN QUAN
Dành cho bạn
Hoa đăng trên dòng kênh tháng Tư
Phật pháp và cuộc sống
19:33 29/05/2026
Tối qua, tôi đứng rất lâu bên bờ kênh, giữa biển người đổ về chùa Pháp Hoa trong mùa Phật đản. Thành phố vẫn ồn ào phía sau lưng, nhưng trước mặt là một dòng nước lấp lánh ánh đèn hoa đăng, đẹp đến mức khiến lòng người chùng xuống.
Nhóm Hữu Duyên Sài Gòn gieo duyên lành mùa Phật đản
Phật pháp và cuộc sống
18:13 29/05/2026
Trong không khí hân hoan của mùa Phật đản Phật lịch 2570, ngày 23 và 24/5/2026 (nhằm ngày 07 và 08 tháng 4 âm lịch), nhóm Hữu Duyên Sài Gòn do Phật tử Trương Thư Hoàng làm chủ nhiệm đã có chuyến hành hương và thực hiện nhiều hoạt động thiện nguyện ý nghĩa tại tỉnh Đắk Nông.
Âm đức
Phật pháp và cuộc sống
17:59 29/05/2026
Phước cũng như đốm lửa vậy, biết che thì nó ấm lâu, còn đem phơi giữa gió lớn thì sớm muộn cũng tắt. Nên giờ mình nghĩ đơn giản thôi, còn được ăn ngon mặc ấm ngày nào thì biết ơn ngày đó. Bớt khoe lại, bớt phung phí lại, lặng lẽ sống tử tế thêm chút. Mong là đời sẽ an yên!
Tình mẹ như ngọn lửa bất diệt, luôn sáng soi và ấm áp trái tim ta
Phật pháp và cuộc sống
17:09 29/05/2026
Tình mẹ như ngọn lửa bất diệt, luôn sáng soi cho ta bước đi trên con đường đời. Nó như một nguồn năng lượng vô tận, không bao giờ cạn kiệt, luôn đốt cháy trong trái tim ta và đem lại sự ấm áp, an lành.
Xem thêm
